🛕 मंदिर दर्शन
भारत के प्रसिद्ध मंदिर — राज्यवार सूची और तीर्थ यात्रा गाइड
12 ज्योतिर्लिंग, 18 शक्ति पीठ, चार धाम, पंचाराम, 108 दिव्य देशम और तेलुगु राज्यों के प्रमुख मंदिर — हर मंदिर का महत्व, कथा, कैसे पहुँचें और कब जाएँ, सब एक जगह।
सभी मंदिर (76)
सोमनाथ ज्योतिर्लिंगPrabhas Patan, गुजरात
12 ज्योतिर्लिंग
केदारनाथKedarnath, उत्तराखंड
12 ज्योतिर्लिंगछोटा चार धाम (उत्तराखंड)
बद्रीनाथBadrinath, उत्तराखंड
चार धामछोटा चार धाम (उत्तराखंड)108 दिव्य देशम
तिरुमला श्री वेंकटेश्वरTirumala, आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर108 दिव्य देशम
विजयवाड़ा कनकदुर्गाIndrakeeladri, Vijayawada, आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
श्रीरंगम श्री रंगनाथस्वामीSrirangam, तमिलनाडु
108 दिव्य देशम
पुरी जगन्नाथ मंदिरPuri, ओडिशा
चार धाम
अलगर कोइल (कल्लालगर), मदुरैAlagar Koil, तमिलनाडु
108 दिव्य देशम
श्रीशैलम मल्लिकार्जुन – भ्रमरांबाSrisailam, आंध्र प्रदेश
12 ज्योतिर्लिंग18 महा शक्ति पीठआंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
उज्जैन महाकालेश्वरUjjain, मध्य प्रदेश
12 ज्योतिर्लिंग
ओंकारेश्वर ज्योतिर्लिंगMandhata island, Omkareshwar, मध्य प्रदेश
12 ज्योतिर्लिंग
रामेश्वरम रामनाथस्वामीRameswaram (Pamban island), तमिलनाडु
12 ज्योतिर्लिंगचार धाम
बैद्यनाथ ज्योतिर्लिंग (देवघर)Deoghar, झारखंड
12 ज्योतिर्लिंग
भीमाशंकर ज्योतिर्लिंगBhimashankar, महाराष्ट्र
12 ज्योतिर्लिंग
नागेश्वर ज्योतिर्लिंग (द्वारका)Darukavanam, near Dwarka, गुजरात
12 ज्योतिर्लिंग
काशी विश्वनाथVaranasi (Kashi), उत्तर प्रदेश
12 ज्योतिर्लिंग
त्र्यंबकेश्वर ज्योतिर्लिंगTrimbak, महाराष्ट्र
12 ज्योतिर्लिंग
घृष्णेश्वर ज्योतिर्लिंगVerul (near Ellora), महाराष्ट्र
12 ज्योतिर्लिंग
शांकरी देवी (त्रिंकोमाली, श्रीलंका)Trincomalee, श्रीलंका
18 महा शक्ति पीठ
कांची कामाक्षीKanchipuram, तमिलनाडु
18 महा शक्ति पीठ
द्राक्षाराम भीमेश्वर – माणिक्यांबाDraksharamam, आंध्र प्रदेश
18 महा शक्ति पीठपंचाराम क्षेत्रआंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
शृंखला देवी (प्रद्युम्न)Pandua (traditional identification), पश्चिम बंगाल
18 महा शक्ति पीठ
मैसूर चामुंडेश्वरीChamundi Hills, Mysuru, कर्नाटक
18 महा शक्ति पीठ
आलमपुर जोगुलांबाAlampur, तेलंगाना
18 महा शक्ति पीठआंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
कोल्हापुर महालक्ष्मीKolhapur, महाराष्ट्र
18 महा शक्ति पीठ
माहुर एकवीरा देवी (रेणुका माता)Mahur (Mahurgad), महाराष्ट्र
18 महा शक्ति पीठ
उज्जैन महाकालीUjjain, मध्य प्रदेश
18 महा शक्ति पीठ
पिठापुरम पुरुहूतिका देवीPithapuram, आंध्र प्रदेश
18 महा शक्ति पीठआंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
जाजपुर गिरिजा (विरजा) देवीJajpur, ओडिशा
18 महा शक्ति पीठ
गुवाहाटी कामाख्याNilachal hill, Guwahati, असम
18 महा शक्ति पीठ
प्रयाग माधवेश्वरी (अलोपी देवी)Prayagraj, उत्तर प्रदेश
18 महा शक्ति पीठ
ज्वालामुखी (कांगड़ा)Jwalamukhi, हिमाचल प्रदेश
18 महा शक्ति पीठ
गया मंगला गौरीGaya, बिहार
18 महा शक्ति पीठ
काशी विशालाक्षीMir Ghat, Varanasi, उत्तर प्रदेश
18 महा शक्ति पीठ
कश्मीर शारदा पीठSharda village, Neelum valley, जम्मू-कश्मीर
18 महा शक्ति पीठ
द्वारकाधीश मंदिरDwarka, गुजरात
चार धाम108 दिव्य देशम
यमुनोत्रीYamunotri, उत्तराखंड
छोटा चार धाम (उत्तराखंड)
गंगोत्रीGangotri, उत्तराखंड
छोटा चार धाम (उत्तराखंड)
अमराराम (अमरावती अमरेश्वर)Amaravati, आंध्र प्रदेश
पंचाराम क्षेत्रआंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
सोमाराम (भीमवरम)Gunupudi, Bhimavaram, आंध्र प्रदेश
पंचाराम क्षेत्रआंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
क्षीराराम (पालकोल्लु)Palakollu, आंध्र प्रदेश
पंचाराम क्षेत्रआंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
कुमाराराम (सामर्लकोटा)Samarlakota, आंध्र प्रदेश
पंचाराम क्षेत्रआंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
तिरुचानूर पद्मावतीTiruchanur (Alamelu Mangapuram), आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
श्रीकालहस्तीSrikalahasti, आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
काणिपाकम वरसिद्धि विनायकKanipakam, आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
मंगलगिरि पानकाल नरसिंहMangalagiri, आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
सिंहाचलम वराह लक्ष्मी नरसिंहSimhachalam, आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
अन्नवरम श्री सत्यनारायणAnnavaram (Ratnagiri hill), आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
अरसवल्ली सूर्यनारायणArasavalli, आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
श्रीकूर्ममSrikurmam, आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
द्वारका तिरुमला (चिन्ना तिरुपति)Dwaraka Tirumala, आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
अहोबिलम नव नरसिंह क्षेत्रAhobilam (near Allagadda), आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर108 दिव्य देशम
मंत्रालयम श्री राघवेंद्र स्वामीMantralayam, आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
लेपाक्षी वीरभद्रLepakshi, आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
महानंदीMahanandi, आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
कोटप्पकोंडा त्रिकोटेश्वरKotappakonda, आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
अंतर्वेदी लक्ष्मी नरसिंहAntarvedi, आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
अयिनविल्ली सिद्धि विनायकAinavilli, आंध्र प्रदेश
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
भद्राचलम श्री सीतारामचंद्रBhadrachalam, तेलंगाना
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
यादगिरिगुट्टा (यादाद्री) लक्ष्मी नरसिंहYadagirigutta, तेलंगाना
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
वेमुलवाडा राजराजेश्वरVemulawada, तेलंगाना
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
बासर ज्ञान सरस्वतीBasar, तेलंगाना
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
कालेश्वरम मुक्तेश्वरKaleshwaram, तेलंगाना
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
रामप्पा (रुद्रेश्वर) मंदिरPalampet, तेलंगाना
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
हजार स्तंभ मंदिर (हनमकोंडा)Hanamkonda, तेलंगाना
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
वारंगल भद्रकालीBetween Hanamkonda and Warangal, तेलंगाना
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
चिलकुर बालाजीChilkur, तेलंगाना
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
कीसरगुट्टा रामलिंगेश्वरKeesara, तेलंगाना
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
कोंडागट्टू आंजनेयKondagattu, तेलंगाना
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर
कुंभकोणम सारंगपाणिKumbakonam (Thirukudanthai), तमिलनाडु
108 दिव्य देशम
ओप्पिलियप्पन मंदिरTirunageswaram (near Kumbakonam), तमिलनाडु
108 दिव्य देशम
कांची वरदराज पेरुमलKanchipuram (Hastigiri), तमिलनाडु
108 दिव्य देशम
तिरुवल्लिकेणी पार्थसारथी (चेन्नई)Triplicane (Thiruvallikeni), Chennai, तमिलनाडु
108 दिव्य देशम
तिरुवनंतपुरम श्री पद्मनाभस्वामीThiruvananthapuram, केरल
108 दिव्य देशम
श्रीविल्लिपुत्तूर आंडालSrivilliputhur, तमिलनाडु
108 दिव्य देशम
मुक्तिनाथ (शालिग्राम क्षेत्र), नेपालMuktinath valley, नेपाल
108 दिव्य देशम
कोई मंदिर नहीं मिला।
तीर्थ समूह
12 ज्योतिर्लिंग12 मंदिर
भगवान शिव के ज्योति रूप में प्रकट होने के बारह पवित्र धाम, द्वादश ज्योतिर्लिंग स्तोत्र के क्रम में।
18 महा शक्ति पीठ18 मंदिर
आदि शंकराचार्य के अष्टादश शक्ति पीठ स्तोत्र में वर्णित अठारह देवी धाम — "लंकायां शंकरी देवी" से "काश्मीरे तु सरस्वती" तक।
चार धाम8 मंदिर
देश की चार दिशाओं के चार धाम — बद्रीनाथ, द्वारका, पुरी और रामेश्वरम; साथ में हिमालय की छोटा चार धाम यात्रा।
पंचाराम क्षेत्र5 मंदिर
आंध्र के पाँच शिव क्षेत्र, जहाँ तारकासुर के कंठ का शिवलिंग पाँच भागों में गिरा — अमराराम, द्राक्षाराम, सोमाराम, क्षीराराम, कुमाराराम।
आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के प्रमुख मंदिर37 मंदिर
तिरुमला से बासर तक — आंध्र प्रदेश और तेलंगाना के वे प्रमुख मंदिर जिनके दर्शन हर तेलुगु परिवार करता है।
108 दिव्य देशम108 मंदिर
आलवार संतों द्वारा नालायिर दिव्य प्रबंधम में गाए गए 108 विष्णु धाम; 106 पृथ्वी पर, दो दिव्य लोक — क्षीरसागर और वैकुंठ।
राज्य
असम
- गुवाहाटी कामाख्या · Nilachal hill, Guwahati, असम
आंध्र प्रदेश
- तिरुमला श्री वेंकटेश्वर · Tirumala, आंध्र प्रदेश
- विजयवाड़ा कनकदुर्गा · Indrakeeladri, Vijayawada, आंध्र प्रदेश
- श्रीशैलम मल्लिकार्जुन – भ्रमरांबा · Srisailam, आंध्र प्रदेश
- द्राक्षाराम भीमेश्वर – माणिक्यांबा · Draksharamam, आंध्र प्रदेश
- पिठापुरम पुरुहूतिका देवी · Pithapuram, आंध्र प्रदेश
- अमराराम (अमरावती अमरेश्वर) · Amaravati, आंध्र प्रदेश
- सोमाराम (भीमवरम) · Gunupudi, Bhimavaram, आंध्र प्रदेश
- क्षीराराम (पालकोल्लु) · Palakollu, आंध्र प्रदेश
- कुमाराराम (सामर्लकोटा) · Samarlakota, आंध्र प्रदेश
- तिरुचानूर पद्मावती · Tiruchanur (Alamelu Mangapuram), आंध्र प्रदेश
- श्रीकालहस्ती · Srikalahasti, आंध्र प्रदेश
- काणिपाकम वरसिद्धि विनायक · Kanipakam, आंध्र प्रदेश
- मंगलगिरि पानकाल नरसिंह · Mangalagiri, आंध्र प्रदेश
- सिंहाचलम वराह लक्ष्मी नरसिंह · Simhachalam, आंध्र प्रदेश
- अन्नवरम श्री सत्यनारायण · Annavaram (Ratnagiri hill), आंध्र प्रदेश
- अरसवल्ली सूर्यनारायण · Arasavalli, आंध्र प्रदेश
- श्रीकूर्मम · Srikurmam, आंध्र प्रदेश
- द्वारका तिरुमला (चिन्ना तिरुपति) · Dwaraka Tirumala, आंध्र प्रदेश
- अहोबिलम नव नरसिंह क्षेत्र · Ahobilam (near Allagadda), आंध्र प्रदेश
- मंत्रालयम श्री राघवेंद्र स्वामी · Mantralayam, आंध्र प्रदेश
- लेपाक्षी वीरभद्र · Lepakshi, आंध्र प्रदेश
- महानंदी · Mahanandi, आंध्र प्रदेश
- कोटप्पकोंडा त्रिकोटेश्वर · Kotappakonda, आंध्र प्रदेश
- अंतर्वेदी लक्ष्मी नरसिंह · Antarvedi, आंध्र प्रदेश
- अयिनविल्ली सिद्धि विनायक · Ainavilli, आंध्र प्रदेश
उत्तर प्रदेश
- काशी विश्वनाथ · Varanasi (Kashi), उत्तर प्रदेश
- प्रयाग माधवेश्वरी (अलोपी देवी) · Prayagraj, उत्तर प्रदेश
- काशी विशालाक्षी · Mir Ghat, Varanasi, उत्तर प्रदेश
उत्तराखंड
ओडिशा
- पुरी जगन्नाथ मंदिर · Puri, ओडिशा
- जाजपुर गिरिजा (विरजा) देवी · Jajpur, ओडिशा
कर्नाटक
- मैसूर चामुंडेश्वरी · Chamundi Hills, Mysuru, कर्नाटक
केरल
- तिरुवनंतपुरम श्री पद्मनाभस्वामी · Thiruvananthapuram, केरल
गुजरात
- सोमनाथ ज्योतिर्लिंग · Prabhas Patan, गुजरात
- नागेश्वर ज्योतिर्लिंग (द्वारका) · Darukavanam, near Dwarka, गुजरात
- द्वारकाधीश मंदिर · Dwarka, गुजरात
जम्मू-कश्मीर
- कश्मीर शारदा पीठ · Sharda village, Neelum valley, जम्मू-कश्मीर
झारखंड
- बैद्यनाथ ज्योतिर्लिंग (देवघर) · Deoghar, झारखंड
तमिलनाडु
- श्रीरंगम श्री रंगनाथस्वामी · Srirangam, तमिलनाडु
- अलगर कोइल (कल्लालगर), मदुरै · Alagar Koil, तमिलनाडु
- रामेश्वरम रामनाथस्वामी · Rameswaram (Pamban island), तमिलनाडु
- कांची कामाक्षी · Kanchipuram, तमिलनाडु
- कुंभकोणम सारंगपाणि · Kumbakonam (Thirukudanthai), तमिलनाडु
- ओप्पिलियप्पन मंदिर · Tirunageswaram (near Kumbakonam), तमिलनाडु
- कांची वरदराज पेरुमल · Kanchipuram (Hastigiri), तमिलनाडु
- तिरुवल्लिकेणी पार्थसारथी (चेन्नई) · Triplicane (Thiruvallikeni), Chennai, तमिलनाडु
- श्रीविल्लिपुत्तूर आंडाल · Srivilliputhur, तमिलनाडु
तेलंगाना
- आलमपुर जोगुलांबा · Alampur, तेलंगाना
- भद्राचलम श्री सीतारामचंद्र · Bhadrachalam, तेलंगाना
- यादगिरिगुट्टा (यादाद्री) लक्ष्मी नरसिंह · Yadagirigutta, तेलंगाना
- वेमुलवाडा राजराजेश्वर · Vemulawada, तेलंगाना
- बासर ज्ञान सरस्वती · Basar, तेलंगाना
- कालेश्वरम मुक्तेश्वर · Kaleshwaram, तेलंगाना
- रामप्पा (रुद्रेश्वर) मंदिर · Palampet, तेलंगाना
- हजार स्तंभ मंदिर (हनमकोंडा) · Hanamkonda, तेलंगाना
- वारंगल भद्रकाली · Between Hanamkonda and Warangal, तेलंगाना
- चिलकुर बालाजी · Chilkur, तेलंगाना
- कीसरगुट्टा रामलिंगेश्वर · Keesara, तेलंगाना
- कोंडागट्टू आंजनेय · Kondagattu, तेलंगाना
नेपाल
- मुक्तिनाथ (शालिग्राम क्षेत्र), नेपाल · Muktinath valley, नेपाल
पश्चिम बंगाल
- शृंखला देवी (प्रद्युम्न) · Pandua (traditional identification), पश्चिम बंगाल
बिहार
- गया मंगला गौरी · Gaya, बिहार
मध्य प्रदेश
- उज्जैन महाकालेश्वर · Ujjain, मध्य प्रदेश
- ओंकारेश्वर ज्योतिर्लिंग · Mandhata island, Omkareshwar, मध्य प्रदेश
- उज्जैन महाकाली · Ujjain, मध्य प्रदेश
महाराष्ट्र
- भीमाशंकर ज्योतिर्लिंग · Bhimashankar, महाराष्ट्र
- त्र्यंबकेश्वर ज्योतिर्लिंग · Trimbak, महाराष्ट्र
- घृष्णेश्वर ज्योतिर्लिंग · Verul (near Ellora), महाराष्ट्र
- कोल्हापुर महालक्ष्मी · Kolhapur, महाराष्ट्र
- माहुर एकवीरा देवी (रेणुका माता) · Mahur (Mahurgad), महाराष्ट्र
श्रीलंका
- शांकरी देवी (त्रिंकोमाली, श्रीलंका) · Trincomalee, श्रीलंका
हिमाचल प्रदेश
- ज्वालामुखी (कांगड़ा) · Jwalamukhi, हिमाचल प्रदेश