సాయి బ్రతుకు బాటలు

లక్ష్య సాధనతో విద్య లక్షితముగ

తలచిన గురిని సాధించ వలయు నెపుడు

లక్ష్య సిద్దియే లేకున్న లక్ష్య పెట్ట

రెవరు వారి బ్రతుకులనీ ఇలను సాయి

నింగి చూసి భ్రమించెడు నీలి తెరలు

కొండ తోను పందెము గాసి కుప్పగూలు

తల్లి ఒడిని మరచినట్టి తనయులెల్ల

ఎంత ఎదిగి పోయిన లాభమేమి సాయి

నీవు పెంచిన తోటకు నీరు లేక

కలుపు మొక్కలు పెరుగుచు కలత పెట్టె

ముళ్ళతో నిండె నీ వనములిట నేరి

వేయ దయతోడ నిలువుము ప్రేమ సాయి

తెల్లనగు కాగితాలపై నల్ల రాత

జీవితమ్మన రంగు పేజీలు గావు

నడుమ వచ్చిన అమృతంపు నాణ్యతయును

వ్యర్థమే కాద యోచింపవలయు సాయి

సాగ నది వోలె జీవిక సాగి పోవ

మధ్యలో దూరు మాయని మచ్చ ఝరులు

మాటి మాటికి మాయచే మరియు మారె

మాయ వల నుండి కాపాడు మమ్ము సాయి

నడిమి సంద్రము నందున్న నావ మేము

మధ్య తరగతి బ్రతుకులు మమ్ము గాంచు

కష్ట సుఖముల చుట్టాలు కనుల ముందు

అలల మాదిరి ఎదురుగ నయ్యె సాయి.

ఆపి ఏ రాగ మనెద నేను

ఆకలియను నీ రాగమునాలపించ

ఇప్పుడే పుట్టిన పసికందేని చూడ

కాటికేగెడు ముసలి రాగమిది సాయి

విర్ర వీగుట తప్ప వివేకి ఎవరు

తాను ముందనుచు జనుడు తలచునెపుడు

సకల జీవులన్ని తెలివి చాలవనెడు

మతులు చెడ్డ ఈ భ్రమలను మార్చు సాయి

కడుపు తిప్పలుతో జీవ కణిక లిచట

అలమటించు చుండెను దేవ ఆలకించు

ఆకలి కలి పిశాచమై అరయు చుండ

ఆపకుండ నీ కరుణను చూపు సాయి

చదువులమ్మకు యిష్టమౌ చంటి పాప

మట్టి నిండిన మెదడుకు మనసు గూర్చి

అక్షరముల తోడనె లోకమంత వెలుగు

చిలుకరించెడు గురువులు చేరు సాయి

కలమునే ఆయుధమ్ముగ కనుల జూచి

పదములన్నియు నొకటిగా పదిల పరచి

నీతి విలువ చాటుచు అవినీతినణచి

చదువులమ్మ బిడ్డ కవిని సాకు సాయి

ఉన్న ఊరి దొరతనమ్ము ఉచ్చుపన్ని

చేత గాని వారిని చేసి చిదిమివేయ

ఆలు బిడ్డల తలిదండ్రులాత్మ మరచి

వెడలు జనముల కరుణించు ప్రీతి సాయి

ఏమిటి మరి చిత్రమ్మేది ఎరుక రాక

అడుగు చుంటిని చెప్ప రావయ్య ఇప్పుడు

ముందు చూడు నీయాలయ మందు చూడు

వరుస గూర్చుండిరీ ముష్టి వారు సాయి

పనుకు బట్టెను ఫలములు పసరు లేక

పాహియనుచిల దరి చేరె పసరు కోరి

కనికరమ్మును పూనుచు గాంచవయ్య

ప్రేమ మూర్తివి నీవు మా ప్రీతి సాయి

ఎండమావి బ్రతుకు దూరమెంత యున్న

నీడ పట్టు కుదురుగ నిలిచి యుండు

మగని బ్రతుకును వలచిన మగువతీరు

ఇలకు ఈ జంటయే శోభ నిచ్చు సాయి

తెలివి యున్నను జనులకు తెల్ల మొహము

చదువులెన్ని యున్నను వీరి చవట బుద్ధి

విందు ముందరున్నను రుచి విధమెరుగదు

నీవు మార్చగ ఇటు రమ్ము నియతి సాయి

పల్లె పల్లె నీరాకకై పరితపించె

వానదేవుడ కరుణించి వరములిమ్ము

బ్రతుకులన్ని వాడక ముందు వాన నొసగి

మాకు దిక్కువై నిలిచిపో మాదు సాయి

ఒక్క చినుకైన రాదేమి ఓర్మి గూర్చ

ధరణి తల్లికి కానని దాహ మయ్యె

మేఘునకు నెట్టి మబ్బులు మేళ వించ

యిట్టి పగబూనుచు అలిగె నేమి సాయి

ధాన్యరాసులు కాలము దారి మరిచి

ఆకలి కడుపులన్నియు అధిక మయ్యె

రాజ్య పదవులేమియు కానరావు ధరణి

నీవు దిగిరాగ నేమిత్తు నిజము సాయి.

ఆశయనెడు మూటతొ వచ్చే అవని తల్లి

అలసి పోయెను ఈ భారమంత మోసి

భాగ్య మెంతున్న బాధల బరువు పెరిగె

భారములు దించ రావయ్య భవ్య సాయి.

చల్లనైన కరుణ చూపు శాంత మూర్తి

చెదిరి పోతున్న బ్రతుకుల చింత దీర్చి

లోకమంతను నీ ప్రేమలోన నిలిపి

మా మదికి రాజువై యేలు మహిత సాయి

लक्ष्य साधनतो विद्य लक्षितमुग

तलचिन गुरिनि साधिंच वलयु नॆपुडु

लक्ष्य सिद्दिये लेकुन्न लक्ष्य पॆट्ट

रॆवरु वारि ब्रतुकुलनी इलनु सायि

निंगि चूसि भ्रमिंचॆडु नीलि तॆरलु

कॊंड तोनु पंदॆमु गासि कुप्पगूलु

तल्लि ऒडिनि मरचिनट्टि तनयुलॆल्ल

ऎंत ऎदिगि पोयिन लाभमेमि सायि

नीवु पॆंचिन तोटकु नीरु लेक

कलुपु मॊक्कलु पॆरुगुचु कलत पॆट्टॆ

मुळ्ळतो निंडॆ नी वनमुलिट नेरि

वेय दयतोड निलुवुमु प्रेम सायि

तॆल्लनगु कागितालपै नल्ल रात

जीवितम्मन रंगु पेजीलु गावु

नडुम वच्चिन अमृतंपु नाण्यतयुनु

व्यर्थमे काद योचिंपवलयु सायि

साग नदि वोलॆ जीविक सागि पोव

मध्यलो दूरु मायनि मच्च झरुलु

माटि माटिकि मायचे मरियु मारॆ

माय वल नुंडि कापाडु मम्मु सायि

नडिमि संद्रमु नंदुन्न नाव मेमु

मध्य तरगति ब्रतुकुलु मम्मु गांचु

कष्ट सुखमुल चुट्टालु कनुल मुंदु

अलल मादिरि ऎदुरुग नय्यॆ सायि.

आपि ए राग मनॆद नेनु

आकलियनु नी रागमुनालपिंच

इप्पुडे पुट्टिन पसिकंदेनि चूड

काटिकेगॆडु मुसलि रागमिदि सायि

विर्र वीगुट तप्प विवेकि ऎवरु

तानु मुंदनुचु जनुडु तलचुनॆपुडु

सकल जीवुलन्नि तॆलिवि चालवनॆडु

मतुलु चॆड्ड ई भ्रमलनु मार्चु सायि

कडुपु तिप्पलुतो जीव कणिक लिचट

अलमटिंचु चुंडॆनु देव आलकिंचु

आकलि कलि पिशाचमै अरयु चुंड

आपकुंड नी करुणनु चूपु सायि

चदुवुलम्मकु यिष्टमौ चंटि पाप

मट्टि निंडिन मॆदडुकु मनसु गूर्चि

अक्षरमुल तोडनॆ लोकमंत वॆलुगु

चिलुकरिंचॆडु गुरुवुलु चेरु सायि

कलमुने आयुधम्मुग कनुल जूचि

पदमुलन्नियु नॊकटिगा पदिल परचि

नीति विलुव चाटुचु अविनीतिनणचि

चदुवुलम्म बिड्ड कविनि साकु सायि

उन्न ऊरि दॊरतनम्मु उच्चुपन्नि

चेत गानि वारिनि चेसि चिदिमिवेय

आलु बिड्डल तलिदंड्रुलात्म मरचि

वॆडलु जनमुल करुणिंचु प्रीति सायि

एमिटि मरि चित्रम्मेदि ऎरुक राक

अडुगु चुंटिनि चॆप्प रावय्य इप्पुडु

मुंदु चूडु नीयालय मंदु चूडु

वरुस गूर्चुंडिरी मुष्टि वारु सायि

पनुकु बट्टॆनु फलमुलु पसरु लेक

पाहियनुचिल दरि चेरॆ पसरु कोरि

कनिकरम्मुनु पूनुचु गांचवय्य

प्रेम मूर्तिवि नीवु मा प्रीति सायि

ऎंडमावि ब्रतुकु दूरमॆंत युन्न

नीड पट्टु कुदुरुग निलिचि युंडु

मगनि ब्रतुकुनु वलचिन मगुवतीरु

इलकु ई जंटये शोभ निच्चु सायि

तॆलिवि युन्ननु जनुलकु तॆल्ल मॊहमु

चदुवुलॆन्नि युन्ननु वीरि चवट बुद्धि

विंदु मुंदरुन्ननु रुचि विधमॆरुगदु

नीवु मार्चग इटु रम्मु नियति सायि

पल्लॆ पल्लॆ नीराककै परितपिंचॆ

वानदेवुड करुणिंचि वरमुलिम्मु

ब्रतुकुलन्नि वाडक मुंदु वान नॊसगि

माकु दिक्कुवै निलिचिपो मादु सायि

ऒक्क चिनुकैन रादेमि ओर्मि गूर्च

धरणि तल्लिकि काननि दाह मय्यॆ

मेघुनकु नॆट्टि मब्बुलु मेळ विंच

यिट्टि पगबूनुचु अलिगॆ नेमि सायि

धान्यरासुलु कालमु दारि मरिचि

आकलि कडुपुलन्नियु अधिक मय्यॆ

राज्य पदवुलेमियु कानरावु धरणि

नीवु दिगिराग नेमित्तु निजमु सायि.

आशयनॆडु मूटतॊ वच्चे अवनि तल्लि

अलसि पोयॆनु ई भारमंत मोसि

भाग्य मॆंतुन्न बाधल बरुवु पॆरिगॆ

भारमुलु दिंच रावय्य भव्य सायि.

चल्लनैन करुण चूपु शांत मूर्ति

चॆदिरि पोतुन्न ब्रतुकुल चिंत दीर्चि

लोकमंतनु नी प्रेमलोन निलिपि

मा मदिकि राजुवै येलु महित सायि

lakshya sadhanato vidya lakshitamuga

talachina gurini sadhincha valayu nepudu

lakshya siddiye lekunna lakshya petta

revaru vari bratukulani ilanu sayi

ningi chusi bhraminchedu nili teralu

konda tonu pandemu gasi kuppagulu

talli odini marachinatti tanayulella

enta edigi poyina labhamemi sayi

nivu penchina totaku niru leka

kalupu mokkalu peruguchu kalata pette

mullato ninde ni vanamulita neri

veya dayatoda niluvumu prema sayi

tellanagu kagitalapai nalla rata

jivitammana rangu pejilu gavu

naduma vachchina amritampu nanyatayunu

vyarthame kada yochimpavalayu sayi

saga nadi vole jivika sagi pova

madhyalo duru mayani machcha jharulu

mati matiki mayache mariyu mare

maya vala nundi kapadu mammu sayi

nadimi sandramu nandunna nava memu

madhya taragati bratukulu mammu ganchu

kashta sukhamula chuttalu kanula mundu

alala madiri eduruga nayye sayi.

aapi e raga maneda nenu

aakaliyanu ni ragamunalapincha

ippude puttina pasikandeni chuda

katikegedu musali ragamidi sayi

virra viguta tappa viveki evaru

tanu mundanuchu janudu talachunepudu

sakala jivulanni telivi chalavanedu

matulu chedda i bhramalanu marchu sayi

kadupu tippaluto jiva kanika lichata

alamatinchu chundenu deva aalakinchu

aakali kali pishachamai arayu chunda

aapakunda ni karunanu chupu sayi

chaduvulammaku yishtamau chanti papa

matti nindina medaduku manasu gurchi

aksharamula todane lokamanta velugu

chilukarinchedu guruvulu cheru sayi

kalamune aayudhammuga kanula juchi

padamulanniyu nokatiga padila parachi

niti viluva chatuchu avinitinanachi

chaduvulamma bidda kavini saku sayi

unna uri doratanammu uchchupanni

cheta gani varini chesi chidimiveya

aalu biddala talidandrulatma marachi

vedalu janamula karuninchu priti sayi

emiti mari chitrammedi eruka raka

adugu chuntini cheppa ravayya ippudu

mundu chudu niyalaya mandu chudu

varusa gurchundiri mushti varu sayi

panuku battenu phalamulu pasaru leka

pahiyanuchila dari chere pasaru kori

kanikarammunu punuchu ganchavayya

prema murtivi nivu ma priti sayi

endamavi bratuku duramenta yunna

nida pattu kuduruga nilichi yundu

magani bratukunu valachina maguvatiru

ilaku i jantaye shobha nichchu sayi

telivi yunnanu janulaku tella mohamu

chaduvulenni yunnanu viri chavata buddhi

vindu mundarunnanu ruchi vidhamerugadu

nivu marchaga itu rammu niyati sayi

palle palle nirakakai paritapinche

vanadevuda karuninchi varamulimmu

bratukulanni vadaka mundu vana nosagi

maku dikkuvai nilichipo madu sayi

okka chinukaina rademi ormi gurcha

dharani talliki kanani daha mayye

meghunaku netti mabbulu mela vincha

yitti pagabunuchu alige nemi sayi

dhanyarasulu kalamu dari marichi

aakali kadupulanniyu adhika mayye

rajya padavulemiyu kanaravu dharani

nivu digiraga nemittu nijamu sayi.

aashayanedu mutato vachche avani talli

alasi poyenu i bharamanta mosi

bhagya mentunna badhala baruvu perige

bharamulu dincha ravayya bhavya sayi.

challanaina karuna chupu shanta murti

chediri potunna bratukula chinta dirchi

lokamantanu ni premalona nilipi

ma madiki rajuvai yelu mahita sayi