Pratigna Palana In Telugu – ప్రతిజ్ఞా పాలన

Pratigna Palana

మొట్ట మొదటిగా అందరికి నమస్కారము. ఈ రోజు మన అంతర్జాల స్థలం అనగా వెబ్‌సైట్ నందు నీతికథలు గురించి తెలుసుకుందాం.

నీతికథలు

స్వాతంత్ర్య సమరయోధులనాటి నీతికథలలో మనకు బాగా సుపరిచితమైన నీతికథ మీ అందరికోసం. అది ఎమిటంటే… ప్రతిజ్ఞా పాలన కథ. 

ప్రతిజ్ఞా పాలన

స్వరాజ్యం కోసం ప్రయత్నాలు ముమ్మరంగా సాగుతున్న రోజులవి. ప్రతి భారతీయుడు వందేమాతర నినాదాలు చేస్తూ బ్రిటిషర్లకు గుండెదిగులయ్యాడు. స్వదేశాభిమానంతో విదేశీవస్తు బహిష్కరణ చేశారు. అట్లా బాహ్యంగా ఆంతరంగికంగా విదేశీయతను తననుండీ దూరం చేశాడు ఓ ప్రముఖ న్యాయవాది. అతడు ప్రఖ్యాత న్యాయవాది అయినా తెల్లవాళ్ళ న్యాయస్థానాల్లో అడుగు పెట్టనని ప్రతిజ్ఞబూనాడు.

డిసెంబర్ 1924 లో కాంగ్రెస్ మహాసభలు బెల్గాంలో జరిగాయి. ఎందఱో ప్రముఖులు ఆ సభలలో పాల్గొనటానికి వచ్చారు. ఈ ప్రసిద్ధ న్యాయవాది కూడా వచ్చాడు. అందఱూ చూస్తుండగా ఇందోర్ మహారాజు కంగారుగా వచ్చి సరాసరి ఆ ప్రముఖ న్యాయవాది దగ్గరకి వెళ్ళాడు. అందఱూ విభ్రమంతో చూడసాగారు.

“అయ్యా! గొప్ప చిక్కొచ్చి పడింది. నా తరపున మీరే వాదించాలి. ఈ 25 లక్షల రూపాయలుంచండి. కేసు గెలిచిన తరువాత మరో 25 లక్షలు సమర్పిస్తాను” అని అర్థించాడు ఇందోర్ మహారాజు. ఆ రోజుల్లో 50 లక్షలు నిజంగా చాలా పెద్ద మొత్తం. ఇందోర్ రాజు మీద హత్య చేయించి నట్టు ఆరోపించబడింది. కేసు వైస్రాయి ముందు విచారింప బడుతుంది కాబట్టి వాదించే న్యాయవాది బాగా ప్రజ్ఞాశాలి అయివుండాలి. అందుకే ఇందోర్ మహారాజు ఈ న్యావవాదిని ఎన్నుకున్నాడు.

మరెవరైనా అయివుంటే “మహాభాగ్యం” అని కేసు ఒప్పుకునేవారే. కానీ ఈ న్యాయవాది నిష్కర్షగా అన్నాడు “అయ్యా! క్షమించండి. ఆంగ్లన్యాయస్థానాలలో అడుగుపెట్టనని ప్రతిజ్ఞ చేశాను. మళ్ళీ స్వాతంత్ర్యం వచ్చాకే నేను న్యాయస్థానాల్లోకి వసాను. ధన ప్రలోభంతో మీ కేసు ఒప్పుకుని ఆత్మవంచన చేసుకోలేను” అని జవాబిచ్చాడు. ఆ న్యాయవాది సత్య వాక్ పరిపాలనను చూసి ముగ్ధుడైన రాజు మరో న్యాయవాదిని ఎన్నుకున్నాడు.

ఆ న్యాయవాది “దేశ బంధు” గా పేరుకెక్కిన చిత్తరంజన్ దాస్.

ఈ కథలోనితి మరొక్కమాణు మీ అందరికోసం

ఏమైనా రాని ఏమైనా కానీ అన్నమాట నిలబెట్టుకోవటం నిజమైన భారతీయుని లక్షణమ్. 50 లక్షల రూపాయలొస్తున్నా కొంచంకూడా ప్రలోభ పడకుండా చిత్తరంజన్ గారు ఆ రూపాయలను తృణప్రాయంగా ఎంచి తమ మాటకి కట్టుబడ్డారు. అందుకే వారు దేశ బంధువైనారు.

మరిన్ని నీతికథలు మీకోసం:

Sri Rama Sahasranama Stotram In Telugu – శ్రీ రామ సహస్రనామ స్తోత్రమ్

Sri Rama Sahasranama Stotram

మొట్ట మొదటిగా అందరికి నమస్కారము. హిందూమత ధర్మములో స్తోత్రము అనగా స్థుతిస్తూ గానము చేసేది లేక ప్రశంశములతో కూడిన గానం (ప్రశంశా గానం) లేదా కీర్తన లేదా పాట. స్తోత్రములు, ప్రసిద్ధిపొందిన ధార్మిక సాహిత్యం, వీటిని దైనందిన జీవితంలో నిత్యమూ ఉపయోగిస్తుంటారు. ఈ రోజు మన అంతర్జాల స్థలం అనగా వెబ్‌సైట్ నందు శ్రీ రామ సహస్రనామ స్తోత్రమ్ గురించి తెలుసుకుందాం…

Sri Rama Sahasranama Stotram In Telugu Lyrics

శ్రీ రామ సహస్రనామ స్తోత్రమ్

రాజీవలోచనః శ్రీమాన్ శ్రీరామో రఘుపుంగవః ।
రామభద్రః సదాచారో రాజేంద్రో జానకీపతిః ॥ 1

అగ్రగణ్యో వరేణ్యశ్చ వరదః పరమేశ్వరః ।
జనార్దనో జితామిత్రః పరార్థైకప్రయోజనః ॥ 2

విశ్వామిత్రప్రియో దాంతః శత్రుజిచ్ఛత్రుతాపనః ।
సర్వజ్ఞః సర్వదేవాదిః శరణ్యో వాలిమర్దనః ॥ 3

జ్ఞానభావ్యోఽపరిచ్ఛేద్యో వాగ్మీ సత్యవ్రతః శుచిః ।
జ్ఞానగమ్యో దృఢప్రజ్ఞః ఖరధ్వంసీ ప్రతాపవాన్ ॥ 4

ద్యుతిమానాత్మవాన్వీరో జితక్రోధోఽరిమర్దనః ।
విశ్వరూపో విశాలాక్షః ప్రభుః పరివృఢో దృఢః ॥ 5

ఈశః ఖడ్గధరః శ్రీమాన్ కౌసలేయోఽనసూయకః ।
విపులాంసో మహోరస్కః పరమేష్ఠీ పరాయణః ॥ 6

సత్యవ్రతః సత్యసంధో గురుః పరమధార్మికః ।
లోకజ్ఞో లోకవంద్యశ్చ లోకాత్మా లోకకృత్పరః ॥ 7

అనాదిర్భగవాన్ సేవ్యో జితమాయో రఘూద్వహః ।
రామో దయాకరో దక్షః సర్వజ్ఞః సర్వపావనః ॥ 8

బ్రహ్మణ్యో నీతిమాన్ గోప్తా సర్వదేవమయో హరిః ।
సుందరః పీతవాసాశ్చ సూత్రకారః పురాతనః ॥ 9

సౌమ్యో మహర్షిః కోదండీ సర్వజ్ఞః సర్వకోవిదః ।
కవిః సుగ్రీవవరదః సర్వపుణ్యాధికప్రదః ॥ 10

భవ్యో జితారిషడ్వర్గో మహోదారోఽఘనాశనః ।
సుకీర్తిరాదిపురుషః కాంతః పుణ్యకృతాగమః ॥ 11

అకల్మషశ్చతుర్బాహుః సర్వావాసో దురాసదః ।
స్మితభాషీ నివృత్తాత్మా స్మృతిమాన్ వీర్యవాన్ ప్రభుః ॥ 12

ధీరో దాంతో ఘనశ్యామః సర్వాయుధవిశారదః ।
అధ్యాత్మయోగనిలయః సుమనా లక్ష్మణాగ్రజః ॥ 13

సర్వతీర్థమయః శూరః సర్వయజ్ఞఫలప్రదః ।
యజ్ఞస్వరూపీ యజ్ఞేశో జరామరణవర్జితః ॥ 14

వర్ణాశ్రమకరో వర్ణీ శత్రుజిత్ పురుషోత్తమః ।
విభీషణప్రతిష్ఠాతా పరమాత్మా పరాత్పరః ॥ 15

ప్రమాణభూతో దుర్జ్ఞేయః పూర్ణః పరపురంజయః ।
అనంతదృష్టిరానందో ధనుర్వేదో ధనుర్ధరః ॥ 16

గుణాకరో గుణశ్రేష్ఠః సచ్చిదానందవిగ్రహః ।
అభివంద్యో మహాకాయో విశ్వకర్మా విశారదః ॥ 17

వినీతాత్మా వీతరాగః తపస్వీశో జనేశ్వరః ।
కళ్యాణప్రకృతిః కల్పః సర్వేశః సర్వకామదః ॥ 18

అక్షయః పురుషః సాక్షీ కేశవః పురుషోత్తమః ।
లోకాధ్యక్షో మహామాయో విభీషణవరప్రదః ॥ 19

ఆనందవిగ్రహో జ్యోతిర్హనుమత్ప్రభురవ్యయః ।
భ్రాజిష్ణుః సహనో భోక్తా సత్యవాదీ బహుశ్రుతః ॥ 20

సుఖదః కారణం కర్తా భవబంధవిమోచనః ।
దేవచూడామణిర్నేతా బ్రహ్మణ్యో బ్రహ్మవర్ధనః ॥ 21

సంసారోత్తారకో రామః సర్వదుఃఖవిమోక్షకృత్ ।
విద్వత్తమో విశ్వకర్తా విశ్వహర్తా చ విశ్వధృత్ ॥ 22

నిత్యో నియతకల్యాణః సీతాశోకవినాశకృత్ ।
కాకుత్స్థః పుండరీకాక్షో విశ్వామిత్రభయాపహః ॥ 23

మారీచమథనో రామో విరాధవధపండితః ।
దుస్స్వప్ననాశనో రమ్యః కిరీటీ త్రిదశాధిపః ॥ 24

మహాధనుర్మహాకాయో భీమో భీమపరాక్రమః ।
తత్త్వస్వరూపీ తత్త్వజ్ఞః తత్త్వవాదీ సువిక్రమః ॥ 25

భూతాత్మా భూతకృత్స్వామీ కాలజ్ఞానీ మహాపటుః ।
అనిర్విణ్ణో గుణగ్రాహీ నిష్కలంకః కలంకహా ॥ 26

స్వభావభద్రః శత్రుఘ్నః కేశవః స్థాణురీశ్వరః ।
భూతాదిః శంభురాదిత్యః స్థవిష్ఠః శాశ్వతో ధ్రువః ॥ 27

కవచీ కుండలీ చక్రీ ఖడ్గీ భక్తజనప్రియః ।
అమృత్యుర్జన్మరహితః సర్వజిత్సర్వగోచరః ॥ 28

అనుత్తమోఽప్రమేయాత్మా సర్వాదిర్గుణసాగరః ।
సమః సమాత్మా సమగో జటాముకుటమండితః ॥ 29

అజేయః సర్వభూతాత్మా విష్వక్సేనో మహాతపః ।
లోకాధ్యక్షో మహాబాహురమృతో వేదవిత్తమః ॥ 30

సహిష్ణుః సద్గతిః శాస్తా విశ్వయోనిర్మహాద్యుతిః ।
అతీంద్ర ఊర్జితః ప్రాంశురుపేంద్రో వామనో బలీ ॥ 31

ధనుర్వేదో విధాతా చ బ్రహ్మా విష్ణుశ్చ శంకరః ।
హంసో మరీచిర్గోవిందో రత్నగర్భో మహామతిః ॥ 32

వ్యాసో వాచస్పతిః సర్వదర్పితాఽసురమర్దనః ।
జానకీవల్లభః పూజ్యః ప్రకటః ప్రీతివర్ధనః ॥ 33

సంభవోఽతీంద్రియో వేద్యోఽనిర్దేశో జాంబవత్ప్రభుః ।
మదనో మథనో వ్యాపీ విశ్వరూపో నిరంజనః ॥ 34

నారాయణోఽగ్రణీః సాధుర్జటాయుప్రీతివర్ధనః ।
నైకరూపో జగన్నాథః సురకార్యహితః స్వభూః ॥ 35

జితక్రోధో జితారాతిః ప్లవగాధిపరాజ్యదః ।
వసుదః సుభుజో నైకమాయో భవ్యప్రమోదనః ॥ 36

చండాంశుః సిద్ధిదః కల్పః శరణాగతవత్సలః ।
అగదో రోగహర్తా చ మంత్రజ్ఞో మంత్రభావనః ॥ 37

సౌమిత్రివత్సలో ధుర్యో వ్యక్తావ్యక్తస్వరూపధృక్ ।
వసిష్ఠో గ్రామణీః శ్రీమాననుకూలః ప్రియంవదః ॥ 38

అతులః సాత్త్వికో ధీరః శరాసనవిశారదః ।
జ్యేష్ఠః సర్వగుణోపేతః శక్తిమాంస్తాటకాంతకః ॥ 39

వైకుంఠః ప్రాణినాం ప్రాణః కమఠః కమలాపతిః ।
గోవర్ధనధరో మత్స్యరూపః కారుణ్యసాగరః ॥ 40

కుంభకర్ణప్రభేత్తా చ గోపీగోపాలసంవృతః ।
మాయావీ స్వాపనో వ్యాపీ రైణుకేయబలాపహః ॥ 41

పినాకమథనో వంద్యః సమర్థో గరుడధ్వజః ।
లోకత్రయాశ్రయో లోకభరితో భరతాగ్రజః ॥ 42

శ్రీధరః సద్గతిర్లోకసాక్షీ నారాయణో బుధః ।
మనోవేగీ మనోరూపీ పూర్ణః పురుషపుంగవః ॥ 43

యదుశ్రేష్ఠో యదుపతిర్భూతావాసః సువిక్రమః ।
తేజోధరో ధరాధారశ్చతుర్మూర్తిర్మహానిధిః ॥ 44

చాణూరమర్దనో దివ్యః శాంతో భరతవందితః ।
శబ్దాతిగో గభీరాత్మా కోమలాంగః ప్రజాగరః ॥ 45

లోకగర్భః శేషశాయీ క్షీరాబ్ధినిలయోఽమలః ।
ఆత్మయోనిరదీనాత్మా సహస్రాక్షః సహస్రపాత్ ॥ 46

అమృతాంశుర్మహాగర్భో నివృత్తవిషయస్పృహః ।
త్రికాలజ్ఞో మునిః సాక్షీ విహాయసగతిః కృతీ ॥ 47

పర్జన్యః కుముదో భూతావాసః కమలలోచనః ।
శ్రీవత్సవక్షాః శ్రీవాసో వీరహా లక్ష్మణాగ్రజః ॥ 48

లోకాభిరామో లోకారిమర్దనః సేవకప్రియః ।
సనాతనతమో మేఘశ్యామలో రాక్షసాంతకృత్ ॥ 49

దివ్యాయుధధరః శ్రీమానప్రమేయో జితేంద్రియః ।
భూదేవవంద్యో జనకప్రియకృత్ప్రపితామహః ॥ 50

ఉత్తమః సాత్వికః సత్యః సత్యసంధస్త్రివిక్రమః ।
సువ్రతః సులభః సూక్ష్మః సుఘోషః సుఖదః సుధీః ॥ 51

దామోదరోఽచ్యుతః శారంగీ వామనో మధురాధిపః ।
దేవకీనందనః శౌరిః శూరః కైటభమర్దనః ॥ 52

సప్తతాలప్రభేత్తా చ మిత్రవంశప్రవర్ధనః ।
కాలస్వరూపీ కాలాత్మా కాలః కల్యాణదః కవిః ।
సంవత్సర ఋతుః పక్షో హ్యయనం దివసో యుగః ॥ 53

స్తవ్యో వివిక్తో నిర్లేపః సర్వవ్యాపీ నిరాకులః ।
అనాదినిధనః సర్వలోకపూజ్యో నిరామయః ॥ 54

రసో రసజ్ఞః సారజ్ఞో లోకసారో రసాత్మకః ।
సర్వదుఃఖాతిగో విద్యారాశిః పరమగోచరః ॥ 55

శేషో విశేషో విగతకల్మషో రఘునాయకః ।
వర్ణశ్రేష్ఠో వర్ణవాహ్యో వర్ణ్యో వర్ణ్యగుణోజ్జ్వలః ॥ 56

కర్మసాక్ష్యమరశ్రేష్ఠో దేవదేవః సుఖప్రదః ।
దేవాధిదేవో దేవర్షిర్దేవాసురనమస్కృతః ॥ 57

సర్వదేవమయశ్చక్రీ శారంగపాణిరనుత్తమః ।
మనో బుద్ధిరహంకారః ప్రకృతిః పురుషోఽవ్యయః ॥ 58

అహల్యాపావనః స్వామీ పితృభక్తో వరప్రదః ।
న్యాయో న్యాయీ నయీ శ్రీమాన్నయో నగధరో ధ్రువః ॥ 59

లక్ష్మీవిశ్వంభరాభర్తా దేవేంద్రో బలిమర్దనః ।
వాణారిమర్దనో యజ్వానుత్తమో మునిసేవితః ॥ 60

దేవాగ్రణీః శివధ్యానతత్పరః పరమః పరః ।
సామగానప్రియోఽక్రూరః పుణ్యకీర్తిః సులోచనః ॥ 61

పుణ్యః పుణ్యాధికః పూర్వః పూర్ణః పూరయితా రవిః ।
జటిలః కల్మషధ్వాంతప్రభంజనవిభావసుః ॥ 62

అవ్యక్తలక్షణోఽవ్యక్తో దశాస్యద్వీపకేసరీ ।
కలానిధిః కలారూపో కమలానందవర్ధనః ॥ 63

జయో జితారిః సర్వాదిః శమనో భవభంజనః ।
అలంకరిష్ణురచలో రోచిష్ణుర్విక్రమోత్తమః ॥ 64

అంశుః శబ్దపతిః శబ్దగోచరో రంజనో రఘుః ।
నిశ్శబ్దః ప్రణవో మాలీ స్థూలః సూక్ష్మో విలక్షణః ॥ 65

ఆత్మయోనిరయోనిశ్చ సప్తజిహ్వః సహస్రపాత్ ।
సనాతనతమః స్రగ్వీ పేశలో జవినాం వరః ॥ 66

శక్తిమాన్ శంఖభృన్నాథః గదాపద్మరథాంగభృత్ ।
నిరీహో నిర్వికల్పశ్చ చిద్రూపో వీతసాధ్వసః ॥ 67

శతాననః సహస్రాక్షః శతమూర్తిర్ఘనప్రభః ।
హృత్పుండరీకశయనః కఠినో ద్రవ ఏవ చ ॥ 68

ఉగ్రో గ్రహపతిః కృష్ణో సమర్థోఽనర్థనాశనః ।
అధర్మశత్రుః రక్షోఘ్నః పురుహూతః పురుష్టుతః ॥ 69

బ్రహ్మగర్భో బృహద్గర్భో ధర్మధేనుర్ధనాగమః ।
హిరణ్యగర్భో జ్యోతిష్మాన్ సులలాటః సువిక్రమః ॥ 70

శివపూజారతః శ్రీమాన్ భవానీప్రియకృద్వశీ ।
నరో నారాయణః శ్యామః కపర్దీ నీలలోహితః ॥ 71

రుద్రః పశుపతిః స్థాణుర్విశ్వామిత్రో ద్విజేశ్వరః ।
మాతామహో మాతరిశ్వా విరించో విష్టరశ్రవాః ॥ 72

అక్షోభ్యః సర్వభూతానాం చండః సత్యపరాక్రమః ।
వాలఖిల్యో మహాకల్పః కల్పవృక్షః కలాధరః ॥ 73

నిదాఘస్తపనోఽమోఘః శ్లక్ష్ణః పరబలాపహృత్ ।
కబంధమథనో దివ్యః కంబుగ్రీవః శివప్రియః ॥ 74

శంఖోఽనిలః సునిష్పన్నః సులభః శిశిరాత్మకః ।
అసంసృష్టోఽతిథిః శూరః ప్రమాథీ పాపనాశకృత్ ॥ 75

వసుశ్రవాః కవ్యవాహః ప్రతప్తో విశ్వభోజనః ।
రామో నీలోత్పలశ్యామో జ్ఞానస్కంధో మహాద్యుతిః ॥ 76

పవిత్రపాదః పాపారిర్మణిపూరో నభోగతిః ।
ఉత్తారణో దుష్కృతిహా దుర్ధర్షో దుస్సహోఽభయః ॥ 77

అమృతేశోఽమృతవపుర్ధర్మీ ధర్మః కృపాకరః ।
భర్గో వివస్వానాదిత్యో యోగాచార్యో దివస్పతిః ॥ 78

ఉదారకీర్తిరుద్యోగీ వాఙ్మయః సదసన్మయః ।
నక్షత్రమాలీ నాకేశః స్వాధిష్ఠానషడాశ్రయః ॥ 79

చతుర్వర్గఫలో వర్ణీ శక్తిత్రయఫలం నిధిః ।
నిధానగర్భో నిర్వ్యాజో గిరీశో వ్యాలమర్దనః ॥ 80

శ్రీవల్లభః శివారంభః శాంతిర్భద్రః సమంజసః ।
భూశయో భూతికృద్భూతిర్భూషణో భూతవాహనః ॥ 81

అకాయో భక్తకాయస్థః కాలజ్ఞానీ మహావటుః ।
పరార్థవృత్తిరచలో వివిక్తః శ్రుతిసాగరః ॥ 82

స్వభావభద్రో మధ్యస్థః సంసారభయనాశనః ।
వేద్యో వైద్యో వియద్గోప్తా సర్వామరమునీశ్వరః ॥ 83

సురేంద్రః కరణం కర్మ కర్మకృత్కర్మ్యధోక్షజః ।
ధ్యేయో ధుర్యో ధరాధీశః సంకల్పః శర్వరీపతిః ॥ 84

పరమార్థగురుర్వృద్ధః శుచిరాశ్రితవత్సలః ।
విష్ణుర్జిష్ణుర్విభుర్యజ్ఞో యజ్ఞేశో యజ్ఞపాలకః ॥ 85

ప్రభవిష్ణుర్గ్రసిష్ణుశ్చ లోకాత్మా లోకభావనః ।
కేశవః కేశిహా కావ్యః కవిః కారణకారణమ్ ॥ 86

కాలకర్తా కాలశేషో వాసుదేవః పురుష్టుతః ।
ఆదికర్తా వరాహశ్చ మాధవో మధుసూదనః ॥ 87

నారాయణో నరో హంసో విష్వక్సేనో జనార్దనః ।
విశ్వకర్తా మహాయజ్ఞో జ్యోతిష్మాన్ పురుషోత్తమః ॥ 88

వైకుంఠః పుండరీకాక్షః కృష్ణః సూర్యః సురార్చితః ।
నారసింహో మహాభీమో వక్రదంష్ట్రో నఖాయుధః ॥ 89

ఆదిదేవో జగత్కర్తా యోగీశో గరుడధ్వజః ।
గోవిందో గోపతిర్గోప్తా భూపతిర్భువనేశ్వరః ॥ 90

పద్మనాభో హృషీకేశో ధాతా దామోదరః ప్రభుః ।
త్రివిక్రమస్త్రిలోకేశో బ్రహ్మేశః ప్రీతివర్ధనః ॥ 91

వామనో దుష్టదమనో గోవిందో గోపవల్లభః ।
భక్తప్రియోఽచ్యుతః సత్యః సత్యకీర్తిర్ధృతిః స్మృతిః ॥ 92

కారుణ్యం కరుణో వ్యాసః పాపహా శాంతివర్ధనః ।
సంన్యాసీ శాస్త్రతత్త్వజ్ఞో మందరాద్రినికేతనః ॥ 93

బదరీనిలయః శాంతస్తపస్వీ వైద్యుతప్రభః ।
భూతావాసో గుహావాసః శ్రీనివాసః శ్రియః పతిః ॥ 94

తపోవాసో ముదావాసః సత్యవాసః సనాతనః ।
పురుషః పుష్కరః పుణ్యః పుష్కరాక్షో మహేశ్వరః ॥ 95

పూర్ణమూర్తిః పురాణజ్ఞః పుణ్యదః పుణ్యవర్ధనః ।
శంఖీ చక్రీ గదీ శారంగీ లాంగలీ ముసలీ హలీ ॥ 96

కిరీటీ కుండలీ హారీ మేఖలీ కవచీ ధ్వజీ ।
యోద్ధా జేతా మహావీర్యః శత్రుజిచ్ఛత్రుతాపనః ॥ 97

శాస్తా శాస్త్రకరః శాస్త్రం శంకర శంకరస్తుతః ।
సారథిః సాత్త్వికః స్వామీ సామవేదప్రియః సమః ॥ 98

పవనః సాహసః శక్తిః సంపూర్ణాంగః సమృద్ధిమాన్ ।
స్వర్గదః కామదః శ్రీదః కీర్తిదోఽకీర్తినాశనః ॥ 99

మోక్షదః పుండరీకాక్షః క్షీరాబ్ధికృతకేతనః ।
సర్వాత్మా సర్వలోకేశః ప్రేరకః పాపనాశనః ॥ 100

సర్వదేవో జగన్నాథః సర్వలోకమహేశ్వరః ।
సర్గస్థిత్యంతకృద్దేవః సర్వలోకసుఖావహః ॥ 101

అక్షయ్యః శాశ్వతోఽనంతః క్షయవృద్ధివివర్జితః ।
నిర్లేపో నిర్గుణః సూక్ష్మో నిర్వికారో నిరంజనః ॥ 102

సర్వోపాధివినిర్ముక్తః సత్తామాత్రవ్యవస్థితః ।
అధికారీ విభుర్నిత్యః పరమాత్మా సనాతనః ॥ 103

అచలో నిర్మలో వ్యాపీ నిత్యతృప్తో నిరాశ్రయః ।
శ్యామో యువా లోహితాక్షో దీప్తాస్యో మితభాషణః ॥ 104

ఆజానుబాహుః సుముఖః సింహస్కంధో మహాభుజః ।
సత్యవాన్ గుణసంపన్నః స్వయంతేజాః సుదీప్తిమాన్ ॥ 105

కాలాత్మా భగవాన్ కాలః కాలచక్రప్రవర్తకః ।
నారాయణః పరంజ్యోతిః పరమాత్మా సనాతనః ॥ 106

విశ్వసృడ్విశ్వగోప్తా చ విశ్వభోక్తా చ శాశ్వతః ।
విశ్వేశ్వరో విశ్వమూర్తిర్విశ్వాత్మా విశ్వభావనః ॥ 107

సర్వభూతసుహృచ్ఛాంతః సర్వభూతానుకంపనః ।
సర్వేశ్వరేశ్వరః సర్వః శ్రీమానాశ్రితవత్సలః ॥ 108

సర్వగః సర్వభూతేశః సర్వభూతాశయస్థితః ।
అభ్యంతరస్థస్తమసశ్ఛేత్తా నారాయణః పరః ॥ 109

అనాదినిధనః స్రష్టా ప్రజాపతిపతిర్హరిః ।
నరసింహో హృషీకేశః సర్వాత్మా సర్వదృగ్వశీ ॥ 110

జగతస్తస్థుషశ్చైవ ప్రభుర్నేతా సనాతనః ।
కర్తా ధాతా విధాతా చ సర్వేషాం ప్రభురీశ్వరః ॥ 111

సహస్రమూర్ధా విశ్వాత్మా విష్ణుర్విశ్వదృగవ్యయః ।
పురాణపురుషః స్రష్టా సహస్రాక్షః సహస్రపాత్ ॥ 112

తత్త్వం నారాయణో విష్ణుర్వాసుదేవః సనాతనః ।
పరమాత్మా పరం బ్రహ్మ సచ్చిదానందవిగ్రహః ॥ 113

పరంజ్యోతిః పరంధామః పరాకాశః పరాత్పరః ।
అచ్యుతః పురుషః కృష్ణః శాశ్వతః శివ ఈశ్వరః ॥ 114

నిత్యః సర్వగతః స్థాణురుగ్రః సాక్షీ ప్రజాపతిః ।
హిరణ్యగర్భః సవితా లోకకృల్లోకభృద్విభుః ॥ 115

రామః శ్రీమాన్ మహావిష్ణుర్జిష్ణుర్దేవహితావహః ।
తత్త్వాత్మా తారకం బ్రహ్మ శాశ్వతః సర్వసిద్ధిదః ॥ 116

అకారవాచ్యో భగవాన్ శ్రీర్భూనీలాపతిః పుమాన్ ।
సర్వలోకేశ్వరః శ్రీమాన్ సర్వజ్ఞః సర్వతోముఖః ॥ 117

స్వామీ సుశీలః సులభః సర్వజ్ఞః సర్వశక్తిమాన్ ।
నిత్యః సంపూర్ణకామశ్చ నైసర్గిక సుహృత్సుఖీ ॥ 118

కృపాపీయూషజలధిః శరణ్యః సర్వదేహినామ్ ।
శ్రీమాన్నారాయణః స్వామీ జగతాం పతిరీశ్వరః ॥ 119

శ్రీశః శరణ్యో భూతానాం సంశ్రితాభీష్టదాయకః ।
అనంతః శ్రీపతీ రామో గుణభృన్నిర్గుణో మహాన్ ॥ 120

ఇతి శ్రీ రామ సహస్రనామ స్తోత్రం సంపూర్ణః ॥

మరిన్ని స్తోత్రములు:

Hanuman Chalisa In Telugu – హనుమాన్ చాలీసా

Hanuman Chalisa In Telugu

మొట్ట మొదటిగా అందరికి నమస్కారము. హనుమాన్ చాలీసా నీ మనము ఎక్కువగా, సంస్కృతం లోను, మరియు, ఇతర భాషలలో చూసి వుంటాము, కాని ఎం.ఎస్ రామారావు గారు మనందరికోసం తెలుగు లోకి అనువదించిన హనుమాన్ చాలీసా గురించి మన అంతర్జాల స్థలం అనగా  భక్తివేద్.కం నందు తెలుసుకుందాం.

Hanuman Chalisa In Telugu Lyrics

హనుమాన్ చాలీసా

జయ హనుమంత జ్ణానగుణవందిత
జయపండిత త్రిలోక పూజిత

రామదూత అతులిత బలధామ
అంజనీపుత్ర పవనసుతనామ

ఉదయభానుని మధుర ఫలమని
భావన లీల అమృతమును గ్రోలిన

కాంచనవర్ణ విరాజిత వేశా
కుండలమండిత కుంచితకేశా ||శ్రీ||

రామ సుగ్రీవుల మైత్రిని గొలిపి
రాజపదవి సుగ్రీవున నిలిపి

జానకీపతి ముద్రిక దోడ్కొని
జలధి లంఘించి లంక జేరుకొని

సూక్ష్మరూపమున సీతను చూచి
వికట రూపమున లంకను గాల్చి

భీమ రూపమున అసురుల జంపిన
రామ కార్యమును సఫలము జేసిన ||శ్రీ||

సీత జాడకని వచ్చిన నిను కని
శ్రీ రఘువీరుడు కౌగిట నినుగొని

సహస్ర రీతుల నిను గొనియాడగ
కాగల కార్యము నీపై నిడగా

వానరసేనతో వారధి దాటి
లంకేశునితో తలపడి పోరి

హోరుహోరున పోరు సాగిన
అసురసేనల వరుసన గూల్చిన ||శ్రీ||

లక్ష్మణ మూర్ఛతో రాముడడలగ
సంజీవి దెచ్చిన ప్రాణప్రదాత

రామలక్ష్మణుల అస్త్రధాటికి
అసురవీరులు అస్తమించిరి

తిరుగులేని రామబాణము
జరిపించెను రావణసంహారము

ఎదురు లేని ఆ లంకాపురమున
ఏలికగా విభీషణు జేసిన ||శ్రీ||

సీతారాములు నగవుల గనిరి
ముల్లోకాల హారతులందిరి

అంతులేని ఆనందాశ్రువులే
అయోధ్యాపురి పొంగిపొరలె

సీతారాముల సుందర మందిరం
శ్రీకాంతుపదం నీ హృదయం

రామచరిత కర్ణామృతగానా
రామనామ రసామృతపాన ||శ్రీ||

దుర్గమమగు ఏ కార్యమైన
సుగమమే యగు నీకృపజాలిన

కలుగు సుఖములు నిను శరణన్న
తొలగు భయములు నీ రక్షణయున్న

రామద్వారపు కాపరివైన నీ
కట్టడి మీర బ్రహ్మాదుల తరమా

భూత పిశాచ శాకినీ ఢాకినీ
భయపడి పారు నీ నామజపము విని ||శ్రీ||

ధ్వజావిరాజా వజ్రశరీరా
భుజబలతేజా గదాధరా

ఈశ్వరాంశ సంభూత పవిత్ర
కేసరీ పుత్ర పావన గాత్ర

సనకాదులు బ్రహ్మాదిదేవతలు
శారద నారద ఆదిశేషులు

యమ కుబేర దిక్పాలురు కవులు
పులకితులైరి నీ కీర్తి గానముల ||శ్రీ||

“సోదర భరత సమానా” యని
శ్రీ రాముడు ఎన్నికగొన్న హనుమా

సాధులపాలిట ఇంద్రుడవన్నా
అసురల పాలిట కాలుడవన్నా

అష్టసిద్ధి నవనిధులకు దాతగా
జానకీమాత దీవించెనుగా

రామరసామృత పానము చేసిన
మృత్యుంజయదవై వెలసిన ||శ్రీ||

నీ నామ భజన శ్రీ రామ రంజన
జన్మ జన్మాంతర దుఃఖభంజన

ఎచ్చటుండినా రఘువరదాసు
చివరకు రాముని చేరుట తెలుసు

ఇతర చింతనలు మనసున మోతలు
స్థిరముగ మారుతి సేవలు సుఖములు

ఎందెందున శ్రీరామ కీర్తన
అందందున హనుమాను నర్తన ||శ్రీ||

శ్రద్ధగా దీనిని ఆలకింపుమా
శుభమగు ఫలములు కలుగుసుమా

భక్తిమీర గానము సేయగ
ముక్తి కలుగు గౌరీశుల సాక్షిగ

తులసీదాస హనుమానచాలీసా
తెలుగున సుళువుగ నలుగురు పాడగ

పలికిన సీతారాముని పలుకున
దోశములున్న మన్నింపుమన్నా ||శ్రీ||

మంగళ హారతి గొను హనుమంత
సీతారామ లక్ష్మణ సమేత |
నా అంతరాత్మ నిలుమో అనంత
నీవే అంతా శ్రీహనుమంత ||

మరిన్ని చాలీసా పోస్టులు మీకోసం:

Miyuneragani Pamarulanu Mammu In Telugu – మియునెఱగని పామరులను మమ్ము

మియునెఱగని పామరులను మమ్ము – అన్నమయ్య కీర్తనలు

ఈ పోస్ట్ లో మియునెఱగని పామరులను మమ్ము కీర్తన దాని భావము ఇవ్వబడి మరిన్ని అన్నమయ్య కీర్తనలు.

మియునెఱగని పామరులను మమ్ము – అన్నమయ్య కీర్తనలు

సంపుటి: 1
కీర్తన: మియునెఱగని పామరులను మమ్ము
సంఖ్య : 162
పుట: 109
రాగం: ఆహిరి

ఆహిరి

47 ఏమీ నెఱఁగని మమ్ము నెక్కువసేసి
పామరుల దొడ్డఁజేసె భాష్యకారులు

||పల్లవి||

గతచన్న వేదాలు కమలజునకు నిచ్చి
నాతనికరుణచేత నన్నియుఁ గని
గతిలేకపోయిన కలియుగమున వచ్చి
ప్రతిపాలించఁ గలిగె భాస్యకారులు

||ఏమీ||

లోకమెల్ల వెల్లిఁబోఁగా లోననే సురలఁగాచి
ఆకుమీఁదఁ దేలినయతనికృప
కాకరిమతములెల్ల గాలి ఁబుచ్చి పర మిట్టే
పైకొనఁగఁ గరుణించె భాస్యకారులు

||ఏమీ||

పంకజపుఁజేయి చాఁచి పాదపుఁబర మిచ్చిన
వేంకటేశుకృపతోడ వెలయఁ దానే
తెంకనే వొడయవరై తిరుమంత్రద్వయాన
పంకమెల్లఁ బోఁగడిగె భాష్యకారులు

||ఏమీ||

అవతారిక:

భాష్యకారుడు అంటే వ్యాఖ్యానం చేసేవాడు అని అర్థం. భగవంతుని లీలలను గురించి సోదాహరణంగా వ్యాఖ్యానించి, భక్తిని పెంపొందింపజేస్తారు భాష్యకారులు. వైష్ణవ పరిభాషలో రామానుజాచార్యుల బిరుదు అది. అన్నమాచార్యులవారి ఈ కీర్తనలో తన గురువుని కీర్తిస్తూ మా భాస్యకారులు మమ్మల్ని దొడ్డవాడిని చేశారు. నిజానికి మేము పామరులమే. ఏమీ యెఱగని మమ్ము “అన్నమాచార్యులవారిని చేసి యెక్కువ చేసి అనుగ్రహించారు అంటున్నారు. “తన్న” అంటే కోల్పోబడిన… లేక… కోల్పోయిన అని అర్థం. ఇట్లా సూటిగ నిఘంటువులో దొరకని చాలామాటలున్నాయి, ఈ కీర్తనలో.

భావ వివరణ:

ఈ భాష్యకారులు (రామానుజాచార్యులవారు) ఏమీ యెరుగని పామరులమైన (అజ్ఞానులమైన) మమ్ము ఆచార్యపదవితో దొడ్డవానిని (గొప్పవానిని) చేశారు.

గతచన్న (గతించిపోయిన, లేక, కోల్పోయిన వేదాలను కమలజునకు (పద్మసంభవుడైన బ్రహ్మకు తిరిగి ఇచ్చిన ఆతని (శ్రీహరి) దయవలన అన్నియు నెఱిగి, గతిలేని (సక్రమమైన ధర్మ మార్గంలేని) కలియుగంలో వచ్చి (అవతరించి) ప్రతిపాదించగలిగె (నిరూపించగలిగెను… అంటే భగవంతుని సాక్షాత్కరింపజేసెను) ఈ భాష్యకారులు.

లోకమెల్ల (భూలోకమంతా) వెల్లనోపోగా (జలప్రవాహంలో మునిగిపోగా) లోననే (తనలోనే) దేవతలకు ఆశ్రయం కల్పించి చిన్నారి శిశువు రూపంలో ఒక మఱి ఆకుపై తేలియుండిన ఆదినారాయణుని దయనుపొంది, కాకరిమతమ ఉలెల్ల (వ్యర్థమైన మతములను) గాలిబుచ్చి (గాలికెగిరిబోవునట్లు చేసి) ఇట్టే పరము (మోక్షమార్గము) పైకొనగా (కలుగునట్లు) చేసినవారే ఈ భాష్యకారులు.

పంకజపు చేయిజాచి (కమలములవలె కోమలమైన తన చేతులను చాచి) తనపాదములను చూపించి మోక్షమార్గం ఇచ్చిన శ్రీవేంకటేశ్వరుని కరునారసవృష్ఠితనపై కురియగా, తెంకనే (సుస్థిరముగా) ఉడయవరై వైష్ణవాచార్యుడై అవతరించారు. ఆపైన తరుమంత్రద్వయముతో (పవిత్రమైన రెండు మంత్రములతో) మా పాపపంకిలమునంతా ఈ భాష్యకారులు తొలగించినారు.

మరిన్ని అన్నమయ్య కీర్తనలు:

Enni Mahimalavade Yi Devudu In Telugu – ఎన్నిమహిమలవాడె యీ దేవుడు

ఎన్నిమహిమలవాడె యీ దేవుడు – అన్నమయ్య కీర్తనలు

ఈ పోస్ట్ లో ఎన్నిమహిమలవాడె యీ దేవుడు కీర్తన దాని భావము ఇవ్వబడి మరిన్ని అన్నమయ్య కీర్తనలు.

ఎన్నిమహిమలవాడె యీ దేవుడు – అన్నమయ్య కీర్తనలు

సంపుటి: 4
కీర్తన: ఎన్నిమహిమలవాడె యీ దేవుడు
సంఖ్య : 177
పుట: 119
రాగం: హిందోళవసంతం

హిందోళవసంతం

46 ఎన్నిమహిమలవాఁడె యీ దేవుఁడు
కన్నులపండువలెల్లాఁ గదిసిన ట్టుండెను

||పల్లవి||

పోలింప కర్పూరకాపు పురుషోత్తమునికి
యే లీ నుండెనని యెంచి చూచితే
పాలజలనిధిలోనఁ బవళింపఁగా మేన
మేలిమి మీఁగఁడంటిన మెలుపుతో నుండెను

||ఎన్ని||

తట్టుపునుఁగుకాపు దైవశిఖామణికి
యెట్టుండె నని మరి చూచితే
చిట్టకాన రేపల్లెలో చీఁకటితప్పు సేయఁగా
అట్టిరాత్రులు మేన నంటిన ట్టుండెను

||ఎన్ని||

అలమేలుమంగతోడ నట్టె సొమ్ము ధరించఁగ
యేలమి శ్రీవేంకటేవు నెంచి చూచితే
కలిమిగల యీ కాంత కౌఁగిటఁ బెనఁగఁ గాను
నిలువెల్లా సిరులై నిండిన ట్టుండెను

||ఎన్ని||

అవతారిక:

ఈ తిరుమలేశుడు యెన్ని మహిమలు గలవాడె! అని ఆశ్చర్యపడుతున్నారు అన్నమాచార్యులవారు. ఆ మహిమలన్నీ కన్నులపండువగా శోభిల్లుతున్నాయని అంటున్నారు. అన్నమయ్యకి ఈ మధురమైన భావలహరియెలా వస్తుందా అనిపించి, ఏడుకొండలవాడే ఆ భావలహరిని ఆయనలో యెగసిపడేలా చేస్తాడు అని సమాధానపడ్డాను. శ్రీమహాలక్ష్మియైన అలమేల్మంగ ఈ స్వామి కౌగిట్లో కరిగే తరుణంలో ఆవిడ ఒంటిమీద నగలన్నీ ఈయనకు అంటుకున్నాయట. భళి భళీ! నీ వూహ భావాతీతమయ్యా! అన్నమయ్యా!

భావ వివరణ:

ఈ దేవదేవుడు యెన్ని మహిమలు కలవాడో యేమని చెప్పగలను? అవి కన్నులపండుగలై అన్నీ నన్ను దగ్గరై అలరించుచున్నవి.

ఈస్వామికి కర్పూరపు వంటిపై మెత్తారు. ఆకలింప (ఆరంగారంగవేసిన) ఆకాపు ఈ పురుషోత్తమునికి ఎలావున్నదంటే… పాలసముద్రములో, పవ్వళించినందున అలల తాకిడికి అంటిన లేతలుంగారు రంగు మీగడ బాగా అంటుకొని మెలపుతో (మెత్తినట్లుగా) వున్నది.

పునుగుపిల్ల నుంచి తీసిన సుగంధద్రవ్యము తట్టుపునుగు. దేవతలందరిలో శిఖామణి (తలమానికమైన) ఈ స్వామి నిమజ్జనానంతరం తట్టు పునుగు కాపు వేస్తారు (మెత్తుతారు). మరి పరికించి చూచితే అది యెట్లా వుంటుందంటే… చిట్టకాన (శృంగారలీలగా) అలనాడు రేపల్లెలో ఈ శంగారరాయుడు అనేక “చీకటి తప్పులు” సేసినందున ఆ రాత్రులన్నీ ఈయన వంటిపై ఒకదాని తర్వాత ఒకటి అంటుకొని, అందాలమేనిపై ఆ తట్టు పునుగుకాపు ఇంకా అందము పెంచుతున్నది. నేడు అలమేల్మంగతో చేరిన ఈ మహానుభావుడు అట్టె (అదిగో) యెలావున్నాడంటే… కలిమికాంత (శ్రీమహాలక్ష్మియైన) ఆదేవిని ఈ శ్రీవేంకటేశ్వరుడు బిగి కౌగిట జేర్చగా, పెనగులాడెడి, ప్రేయసి ఒంటిపై నగలన్నీ ఈ చిలిపి శ్రీనావాసునికి అటుకొన్నవా అన్నట్లుంది. అందుచేతనే ఈయనకు నిలువెల్లా సిరులై (నగలై) నిండిపోయినవా అన్నట్లుంది. ఇకపై చెప్పే శక్తి నాకు లేదు తండ్రీ!

మరిన్ని అన్నమయ్య కీర్తనలు:

Vitharanasili Vikramarkudu In Telugu – వితరణశీలి విక్రమార్కుడు

Vitharanasili Vikramarkudu

మొట్ట మొదటిగా అందరికి నమస్కారము. ఈ రోజు మన అంతర్జాల స్థలం అనగా వెబ్‌సైట్ నందు నీతికథలు గురించి తెలుసుకుందాం.

నీతికథలు

విక్రమార్కుని సాహసగాధల నీతికథలలో మనకు బాగా సుపరిచితమైన నీతికథ మీ అందరికోసం. అది ఎమిటంటే… వితరణశీలి విక్రమార్కుడు నీతికథ. 

వితరణశీలి విక్రమార్కుడు

విక్రమార్కుని ధైర్యసాహసాలు దానపరోపకారగుణాలు త్యాగనిరతి పేరుప్రతిష్ఠలు దిగ్దిగంతాలకు వ్యాపించినాయి. ఒకరోజు అవంతీరాజు ఒకభట్రాజు పద్యాల ద్వారా విక్రమాదిత్యుని గుణగణాలను విన్నాడు. ఇంత నీతిమంతుడు సత్యనిష్ఠుడు గుణాగ్రగణ్యుడు లోకంలో ఉంటాడా? అని అశ్చర్యమేసింది ఆయనకు. విక్రమార్కుని మీద కించిత్ అసూయపడి “నాకు విక్రమార్కుడంత కీర్తిప్రఖ్యాతులు ఎలావస్తాయి?” అని విచారించసాగినాడు. అదే ఆలోచిస్తూ పరాకుగా ఉండటం మొదలుపెట్టాడు.

ఒకరోజు అవంతీరాజు వద్దకు ఒక సన్యాసి వచ్చాడు. యథావిధిగా అతనిని పూజించి రాజు “స్వామి! విక్రమార్కుని గుణగణములు నేను ఒక భట్రాజు ద్వారా విన్నాను. ఆ విక్రముడంతటివాడు మీ భూమిమీదు లేడు. అట్టి యసస్సు నాకెలా వస్తుందో చెప్పండి” అని ప్రార్థించాడు. సన్యాసి “రాజా! నీకొక సూక్ష్మోపాయం చెబుతాను. హిమవన్నగర సమీపములో ఒక కాళికాలయం ఉన్నది. సిద్ధప్రదేశమైన ఆ ఆలయం వద్ద కొందరు యోగపురుషులు హోమక్రియలు చేస్తుంటారు. నీవక్కడికి వెళ్ళి పుష్కరిణిలో స్నానం చేసి శుచివై ఆలయప్రాంతంలోకి ప్రవేశించు. గుండమొకటి త్రవ్వి కాళికాదేవికై హోమముచేసి చివరికి గుండములో దూకి నిన్ను నువ్వే పూర్ణాహుతి చేసుకో. దయాసాగరులైన ఆ యోగపురుషులు నిన్ను రక్షిస్తారు. నీ సాహసానికి మెచ్చి దేవి కరుణిస్తుంది” అని హితము చెప్పాడు.

సదాచారుడైన రాజు అటులనే చేశాడు. ప్రత్యక్షమైన కాళికాదేవితో “ప్రతిదినమూ ఏడుకోట్ల ధనం నాకు రావాలి” అని అడిగాడు. “నాయనా! ప్రతిరోజూ నీవు హోమంచేసి పూర్ణాహుతి నిచ్చినట్లయితే నీవు కోరుకున్నట్టే జరుగుతుంది” అని దేవి చెప్పి అంతర్ధానమయినది. అవంతీరాజు యోగపురుషులకు కృతజ్ఞతలు తెలిపి నగరానికి వచ్చి దేవి ఆజ్ఞానుసారం చేసి ప్రతిరోజూ ఏడుకోట్లు సంపాదించాడు. ఆ ధనముతో ఎన్నో అద్భుతమైన దానధర్మాలు చేసి దానకర్ణుడని ప్రఖ్యాతిని పొందినాడు.

Vitharanasili Vikramarkudu Katha

విమలుడైన విక్రమాక్రుడు అవంతీరాజు యొక్క కీర్తిని విన్నాడు. తక్షణమే హిమవత్పర్వతములోని కాళికాలయానికి వెళ్ళి స్నానముచేసి శుచి అయ్యి ఆలయములో హోమముచేసి తన శరీరాన్ని పూర్ణాహుతి చేయబోగా కాళికాదేవి ప్రత్యక్షమై వరంకోరుకోమన్నది. కైలాశశిఖరమంత ఉన్నత హృదయం కల విక్రమాదిత్యుడు ఇలా కోరినాడు “గుణవంతుడైన అవంతీరాజు తన శరీరాన్ని పూర్ణాహుతిని చేయకుండానే ఆ ధనం అతనికి వచ్చేటట్టు దానితో అతడు మరిన్ని దానధర్మాలు చేసుకునేటట్టు అనుగ్రహించు తల్లీ”. దేవి విక్రమార్కుని త్యాగనిరతి చూసి “తథాస్తు” అని ఆశీర్వదించింది.

ఈ విషయం తెలుసుకున్న అవంతీరాజు విక్రమాదిత్యుని వద్దకు వచ్చి “రాజా! నీ వితరణశీలత అపూర్వము అద్వితీయము. నీవంటి సౌశీల్యుడైన రాజు యీ భువిలో పుట్టబోడు” అని స్తుతించి కృతజ్ఞతలను తెలుపుకొని వెళ్ళిపోయాడు.

పిల్లలూ! మరి మనకింతటి విశాల హృదయం వితరణగుణం ఉన్నాయా?

మరిన్ని నీతికథలు మీకోసం:

Accutum Daniyedi Namamu Galiginayatti In Telugu – అచ్చుతుఁ డనియెడి నామము గలిగినయట్టి

అచ్చుతుఁ డనియెడి నామము గలిగినయట్టి – అన్నమయ్య కీర్తనలు

ఈ పోస్ట్ లో అచ్చుతుఁ డనియెడి నామము గలిగినయట్టి కీర్తన దాని భావము ఇవ్వబడి మరిన్ని అన్నమయ్య కీర్తనలు.

అచ్చుతుఁ డనియెడి నామము గలిగినయట్టి – అన్నమయ్య కీర్తనలు

సంపుటి: 4
కీర్తన : అచ్చుతుఁ డనియెడి నామము గలిగినయట్టి
సంఖ్య : 104
పుట: 70
రాగం: సామంతం

సామంతం

1 అచ్చుతుఁ డనియెడి నామముగలిగినయట్టి నీవెకాక
కుచ్చి నీకు నేశరణని కొలిచితి గురుతుగఁ గావఁగదే

||పల్లవి||

అణురూపగు మశకములోపల నణఁగిన నీకంటే
గుణించి యెంచి చూచినను కొంచె మింక నేది
ప్రణుతింపంగ బ్రహ్మాండకోట్లు భరియించు నీకంటే
గణనకు నెక్కుడు నీవేకాక ఘన మిఁక నేది

||అచ్చు||

దాకొని జగములు పుట్టించుబ్రహ్మకు తండ్రివి నీవే
కైకొని చదువులఁ దెలిసిచూడ రక్షకు లిఁక మరి వేరీ
యేకోదశముగ వటపత్రమున యీఁదేటి నీకంటే
దీకొని పలికిన కాలంబులు కొనదేవుఁడు మఱి వేఁడీ

||అచ్చు||

శ్రీవేంకటమున వరము లొసఁగేటి శ్రీపతి నీకంటే
తావునఁ గన్నులఁజూడఁగఁ బ్రత్యక్షదైవము మరివేఁడీ
వేవేలకు వైకుంఠవిభుఁడవై వెలసిన నీకంటే
భావించి చూచిన నంతరంగమునఁ బరోక్షదైవము మరివేఁడీ

||అచ్చు||

అవతారిక:

శ్రీమన్నారాయణుని స్తుతిస్తున్నారు అన్నమాచార్యులవారు. ‘కుచ్చి’ అంటే కుచించుకుపోయి, లేక బాగా తగ్గిపోయి అని అర్థం. అచ్చుతుడంటే ‘చ్యుతి’ లేక నాశనమెరుగనివాడు. “ఓ ప్రభూ! అచ్చుతుడనే పేరుగల నీవు కాక, రక్షించే వారెవరు వున్నారు? అణకువతో నిన్ను శరణని కొలిచితేచాలు. ఈ మాటే గుర్తుగా మమ్ము గావగదే!” అంటున్నారు భక్తిని ప్రకటించాలి అంటే శరణాగతిని మించిన ఉపాయము లేదు. ఈ కీర్తన వివరణ అనుకున్నంత తేలికకాదని పల్లవి చదవంగానే అర్థం అయింది. అయితేనేమి ఆదిలోనే ఆదిదేవునితో అంతయు నీవేహరి పుండరీకాక్ష! అన్నాము కదా! ఇంకా భయమెందుకు? పదండి ముందుకు.

భావ వివరణ:

ఓ దేవదేవా! అచ్చుతుడు (అచ్యుతుడు) అనే పేరుగల నీవు తప్పించి, మాకు మరొక దిక్కులేదు. నీకు నేను కుచ్చి (వినమ్రుడనై) నీవే శరణని కొలిచితిని. నన్ను గురుతుగ (నన్నే లక్ష్యముగా) కావగ (రక్షింపు తండ్రీ)

అణురూపములోనున్న (అత్యల్ప పరిమాణముగల) మశకము (దోమ) లోపలకూడా అణగియున్న నీకంటే లెక్క కట్టటానికి, కొంచెమింకనేది (అల్ప ప్రాణియేదీ?) ప్రణుతింపగా (కీర్తించగా) అనంత కోటి బ్రహ్మాండములను నీ వుదరములో భరిస్తున్నావు. గణనకు నెక్కిన (ప్రసిద్ధుడైన) దెవరు? ఎవ్వరూ లేరయ్యా!

దాకొని (అవ్యక్తుడవై) జగములనన్నింటినీ సృజించు పరమేష్ఠి అయిన బ్రహ్మదేవుని సృజించి నీవు ఆయనకు తండ్రిగారైనావు. ఆనాడు సోమకుడు అనే రాక్షసుడు ఆయన దగ్గరనుంచి చదువులను (వేదములను కాజేస్తే నీవు కైకొని (పూనుకొని) వాడిని చంపి, వాటిని కాపాడినావు. నీకంటే రక్షకులెవరు?

ఏకోదకముగా (ఒక్క నీరు తప్ప ఇంకేమీ లేనట్లుగా వున్నప్పుడు, వటపత్రశాయివై (ఒక్క మఱియాకుపై పవ్వళించిన శిశువు వలె యీదేటి (తేలిన) నీకంటే దీకొని పలికిన (ధైర్యంగా చెప్పాలంటే) కాలంబుల కొనదేలిన (యుగాంతాలలో కూడావుండే దేవుడు మఱివేఁడి (ఇంకలేడయ్యా!)

శ్రీవేంకటాద్రి మీద వెలసి వరములనొసగే శ్రీపతీ! నీకంటే తావున గన్నుల జూడ (నెలకొని చూడాలంటే) ఇంకొక ప్రత్యక్షదైవము లేనేలేడు. వేవేలకు (వేలకొద్దీ శరణాగతుల కొరకు) వైకుంఠపతివై ఈ తిరుమలలో వెలసిన నీకంటే అంతరంగమున (మానసాకాశమున) భావించి చూచిన (భావనలో నిలిపి సందర్శించిన) ఇంకమరి యొక పరోక్షదైవము (ఇంద్రియములకు _గోచరింపని పరమాత్మ) మరి వేఁడీ (ఇంకాయెవ్వరున్నారు?)

మరిన్ని అన్నమయ్య కీర్తనలు:

Bhu Suktam In Telugu – భూ సూక్తం

Bhu Suktam In Telugu

మొట్ట మొదటిగా అందరికి నమస్కారము. ఈ రోజు మన అంతర్జాల స్థలం అనగా వెబ్‌సైట్ నందు శ్రీ శివ భూ సూక్తం గురించి భక్తి యోగం లో తెలుసుకుందాం…

Bhu Suktam In Telugu Lyrics

భూ సూక్తం

ఓం భూమిర్భూమ్నా ద్యౌర్వరిణాఽంతరిక్షం మహిత్వా ।
ఉపస్థే తే దేవ్యదితేఽగ్నిమన్నాద-మన్నాద్యాయాదధే ॥

ఆఽయంగౌః పృశ్ఞిరక్రమీ-దసనన్మాతరం పునః ।
పితరం చ ప్రయంథ్-సువః ॥

త్రిగ్ంశద్ధామ విరాజతి వాక్పతంగాయ శిశ్రియే ।
ప్రత్యస్య వహద్యుభిః ॥

అస్య ప్రాణాదపానత్యంతశ్చరతి రోచనా ।
వ్యఖ్యన్-మహిషః సువః ॥

యత్త్వా క్రుద్ధః పరోవపమన్యునా యదవర్త్యా ।
సుకల్పమగ్నే తత్తవ పునస్త్వోద్దీపయామసి ॥

యత్తే మన్యుపరోప్తస్య పృథివీ-మనుదధ్వసే ।
ఆదిత్యా విశ్వే తద్దేవా వసవశ్చ సమాభరన్న్ ॥

మేదినీ దేవీ వసుంధరా స్యాద్వసుధా దేవీ వాసవీ ।
బ్రహ్మవర్చసః పితృణాం శ్రోత్రం చక్షుర్మనః ॥

దేవీ హిరణ్యగర్భిణీ దేవీ ప్రసోదరీ ।
సదనే సత్యాయనే సీద ।

సముద్రవతీ సావిత్రీ ఆహనో దేవీ మహ్యంగీ ।
మహో ధరణీ మహోఽత్యతిష్ఠత్ ॥

శృంగే శృంగే యజ్ఞే యజ్ఞే విభీషణీ ఇంద్రపత్నీ వ్యాపినీ సరసిజ ఇహ ।
వాయుమతీ జలశయనీ స్వయం ధారాజా సత్యంతో పరిమేదినీ
సోపరిధత్తంగాయ ॥

విష్ణుపత్నీం మహీం దేవీం మాధవీం మాధవప్రియామ్ ।
లక్ష్మీం ప్రియసఖీం దేవీం నమామ్యచ్యుతవల్లభామ్ ॥

ఓం ధనుర్ధరాయై విద్మహే సర్వసిద్ధ్యై చ ధీమహి ।
తన్నో ధరా ప్రచోదయాత్ ।

శృణ్వంతి శ్రోణామమృతస్య గోపాం పుణ్యామస్యా ఉపశృణోమి వాచమ్ ।
మహీందేవీం-విష్ణుపత్నీ మజూర్యాం ప్రతీచీమేనాగ్ం హవిషా యజామః ॥

త్రేధా విష్ణు-రురుగాయో విచక్రమే మహీం దివం పృథివీ-మంతరిక్షమ్ ।
తచ్ఛ్రోణైత్రిశవ ఇచ్ఛమానా పుణ్యగ్గ్ శ్లోకం-యజమానాయ కృణ్వతీ ॥

స్యోనాపృథివిభవానృక్షరానివేశనీ యచ్ఛానశ్శర్మ సప్రథాః ॥

అదితిర్దేవా గంధర్వా మనుష్యాః పితరో సురాస్తేషాగ్ం సర్వ భూతానాం మాతా మేదినీ మహతా మహీ ।
సావిత్రీ గాయత్రీ జగత్యుర్వీ పృథ్వీ బహులా విశ్వా భూతాకతమాకాయాసా సత్యేత్యమృతేతి వసిష్ఠః ॥

ఇక్షుశాలియవసస్యఫలాఢ్యే పారిజాత తరుశోభితమూలే ।
స్వర్ణ రత్న మణి మంటప మధ్యే చింతయేత్ సకల లోకధరిత్రీమ్ ॥

శ్యామాం-విచిత్రాం నవరత్న భూషితాం చతుర్భుజాం తుంగపయోధరాన్వితామ్ ।
ఇందీవరాక్షీం నవశాలి మంజరీం శుకం దధానాం శరణం భజామహే ॥

సక్తుమివ తితఉనా పునంతో యత్ర ధీరా మనసా వాచ మక్రత ।
అత్రా సఖాస్సఖ్యాని జానతే భద్రైషాం-లక్ష్మీర్నిహితాధివాచి ॥

ఓం శాంతిః శాంతిః శాంతిః ॥

మరిన్ని భక్తి యోగం:

Nijayitee In Telugu – నిజాయితీ

Nijayitee

మొట్ట మొదటిగా అందరికి నమస్కారము. ఈ రోజు మన అంతర్జాల స్థలం అనగా వెబ్‌సైట్ నందు నీతికథలు గురించి తెలుసుకుందాం.

నీతికథలు

స్వాతంత్ర్య సమరయోధులనాటి నీతికథలలో మనకు బాగా సుపరిచితమైన నీతికథ మీ అందరికోసం. అది ఎమిటంటే… నిజాయితీ కథ. 

నిజాయితీ

భారతదేశపు వైద్య విధానం ఆయుర్వేదం. బ్రిటిషర్లు మనదేశాన్ని ఆక్రమించి వారి వైద్యవిధానమైన అల్లోపతి ని ప్రవేశపెట్టకముందు ఆయుర్వేదం చాలా ప్రాముఖ్యంలో ఉండేది. కాని బ్రిటిషర్ల పాలనవలనో మనలో అలవాటైన బానిస భావన వలనో మెల్లిమెల్లిగా ఆయుర్వేదం యొక్క ప్రాముఖ్యత తగ్గిపోయింది. చాలామంది ఆయుర్వేదం పనికిరాదని తోసివేశారు. అట్టి కాలంలో బెంగాలుకు చెందిన ఓ ప్రముఖ విద్యావేత్త ఆయుర్వేదాన్ని కాపాడుకోవటానికి నడుంకట్టాడు. ఆంగ్ల ఔషధాలకు దీటుగా దేశీయ ఔషధాలు తయారుచేసే ఒక సంస్థను స్థాపించాడు.

అలా ఎంతో కష్టపడి ప్రతికూలమైన పరిస్థితులలో సంస్థని నడుపుతుండగా ఒకనాడు ఆ విద్యావేత్తకు ఒక భీషణమైన సమస్య ఎదురయ్యింది. ఆ సంస్థ తయారు చేసిన ఎన్నో మందులు ఏదో కారణముగా పాడైపోయాయి. ఆ విద్యావేత్త ఎంతో దుఃఖించాడు. అతని విచారం చూసి అక్కడే ఉన్న ఓ ఉద్యోగి ఇలా పలికాడు “అయ్యా! మీరు విచారించకండి. ఇంకా ఈ మందులు పూర్తిగా పాడు అవ్వలేదు. ఇంకొన్నాళ్ళు సునాయాసంగా మనం వీటిని అమ్మవచ్చు. అట్లు చేయకున్న మనకు చాలా నష్టం వస్తుంది. ఆయుర్వేదాన్ని కాపాడుకోవాలన్న మీ ఆశయం కూడా అప్పుడు నెరవేరక పోవచ్చు”.

ఇటువంటి అవినీతి భరితమైన మాటలు విని ఆ విద్యావేత్త మండిపడుతూ ఇలా జవాబిచ్చాడు “నష్టమొస్తుందని పాడైపోతున్న మందుల్ని అమ్ముతామా? అట్టి నీచమైన కార్యాన్ని నేనెన్నడూ చేయలేను. ఆయుర్వేదం ధర్మం ఉన్నచోటే ఔషధాలు పనిచేస్తాయని చెప్పింది. కనుక నా ఆశయం ధర్మస్థాపనే”. అలా హితబోధ చేసి ఆ మందులన్నిటిని బయటపడ వేయించి తన ఆదర్శాన్ని కాపాడుకొన్నాడు. తరువాత ఆ విద్యావేత్త లోని నిజాయితీని అందరూ కొనియాడారు.

ఆ ప్రసిద్ధ విద్యావేత్త ఆచార్య ప్రఫుల్ల చంద్రరాయ్. భారతీయుల యొక్క విజ్ఞానము గూర్చి ప్రపంచానికి తెలుపుతూ ఈయన ఎన్నో వ్యాసాలు వ్రాసినారు. “Chemical Knowledge of the Hindus” అనే వ్యాసం మనమందరం చూడదగినది. ఈ వ్యాసంలో ప్రఫుల్ల చంద్ర గారు మన భారతదేశం ఆధ్యాత్మికత బోధించడంలోనే కాదు విజ్ఞాన పరంగా కూడా ఎంతో ముందున్నదని చెబుతారు.

ఈ కథలోనితి మరొక్కమాణు మీ అందరికోసం

  1. నిజాయితీ యొక్క ప్రాముఖ్యత మనమీ కథలో తెలుసుకొన్నాము. ఎంత నష్టమైనా రాని ఏమైనా కానీ ఎన్నడు అవినీతికి పాల్పడరాదని శ్రీ ఆచార్య ప్రఫుల్ల చంద్ర రాయ్ గారు మనకు చూపించారు.
  2. మన స్వదేశీ విజ్ఞానం యొక్క గొప్పతనం చంద్ర గారి వ్యాసాల ద్వారా తెలుసుకొన్నాము.

మరిన్ని నీతికథలు మీకోసం:

Sri Mallikarjuna Stotram In Telugu – శ్రీ మల్లికార్జున స్తోత్రమ్

Sri Mallikarjuna Stotram In Telugu

మొట్ట మొదటిగా అందరికి నమస్కారము. హిందూమత ధర్మములో స్తోత్రము అనగా స్థుతిస్తూ గానము చేసేది లేక ప్రశంశములతో కూడిన గానం (ప్రశంశా గానం) లేదా కీర్తన లేదా పాట. స్తోత్రములు, ప్రసిద్ధిపొందిన ధార్మిక సాహిత్యం, వీటిని దైనందిన జీవితంలో నిత్యమూ ఉపయోగిస్తుంటారు. ఈ రోజు మన అంతర్జాల స్థలం అనగా వెబ్‌సైట్ నందు శ్రీ మల్లికార్జున స్తోత్రమ్ గురించి తెలుసుకుందాం…

Sri Mallikarjuna Stotram In Telugu Lyrics

శ్రీ మల్లికార్జున స్తోత్రమ్

నమశ్శివాభ్యాం నవయౌవనాభ్యాం
పరస్పరాశ్లిష్టవపుర్ధరాభ్యామ్,
నగేంద్రకన్యావృషకేతనాభ్యాం
నమో నమశ్శంకరపార్వతీభ్యామ్.

టీక. నవయౌవనాభ్యాం = నిత్యనూతనమగు యౌవనమును గల్గినట్టియు, పరస్పర = అన్యోన్యము, అశ్లిష్ట = ఆలింగనముఁ జేసికొనఁబడిన, వపుః = శరీరమును, ధరాభ్యాం = ధరించినట్టియు, నాగేంద్రకన్యా = హిమవ త్పుత్రికయు, వృష కేతనాభ్యాం = నృవభధ్వజమును గల్గినట్టియు, శివాభ్యాం = మంగళకరులైన, శంకరపార్వతీభ్యాం = పార్వతీపరమేశ్వరుల కొఱకు, నమోనమః = ముమ్మాటికి నమస్కారము ( ఇందు మొదట నొక – నమః, నాల్గవపాదాది నమోనమః – అని రెండును గలిని ముమ్మారు నమ స్కారమని యర్థము.)

తా. నిత్యనూత్న యౌవనశోభితులును, పరస్పరాలింగిత శరీరులు నర్ధనారీశ్వర రూపులును, హైమవతీ వృషభవ తాకములను గలిగి శోభన దేహమున నొప్పారు పార్వతీపరమేశ్వరులకు మా నమస్కారము.

నమశ్శివాభ్యాం వృషవాహనాభ్యాం
విరించివిష్ణ్వింద్రసుపూజితాభ్యామ్,
విభూతి పాటీరవిలేపనాభ్యాం
నమో నమశ్శంకరపార్వతీభ్యామ్.

టీక. శివాభ్యాం=మంగళకరులైనట్టియు, వృష వాహనాభ్యాం = వృష భము వాహనము: గఁ గలిగినట్టియు; విరించి = బ్రహ్మ చేత, విష్ణు = విష్ణువుచేత, ఇంద్ర = దేవేంద్రునిచేత, సుపూజితాభ్యాం = బాగుగఁ బూజింపఁబడినట్టియు, విభూతిపాటీరవిలేపనాభ్యాం = భస్మ మొక వైపు నను, మంచిగంద మొక ప్రక్కను మైపూతగాఁగలిగినట్టి, శంకరపార్వతీభ్యాం = పార్వతీపర మేశ్వరులకు, నమః, నమోనమః = ముమ్మాటికి నమస్కారము,

తా. శుభాకారులైనట్టియు, వృషభ వాహనారూఢులును, బ్రహ్మ విష్ణ్వంద్రాదులచేఁ బూజింపఁబడునట్టియు, విభూతియు, మంచిగందము నిరుప్రక్కలఁ బ్రత్యేకముగఁ బూసి కొన్న దేహముగల ఆ పార్వతీపరమేశ్వరులు నా నమస్కారములను గ్రహింతురుగాక!

అనఘం జనకం జగతాం ప్రథమం
వరదం కరశూలధరం సులభమ్,
కరుణాంబునిధిం కలుషాపహరం
ప్రణమామి మహేశ్వరమేకమహమ్.

టీక. అనఘం = పాపరహితుఁడును, జగతాం = లోకములకు, జనకం = తండ్రియైనట్టివాఁడును, ప్రథమం = దేవతలలో నాద్యుఁడైనట్టివాఁడును, వరదం = వరము లిచ్చు వాఁడును, కరశూలధరం = చేతియందు శూలా యుధమును ధరించినవాఁడును, సులభం = సౌలభ్యముగలవాఁడును (ఆఁగా భగవతుఁడు భక్తసులభుఁడనుట) కరణాంబునిధిం = దయా సముద్రుఁడును,కల షాపహరం = ఆశ్రితుల పాపమునుబోగొట్టువాఁడును, ఏకం = ఆద్వితీయమైన, మహేశ్వరం = శ్రీ శైలనాథుని, అహం = నేను, ప్రణమామి = నమస్కరించుచు న్నాను.

తా. పుణ్యరాశియు, సర్వలోకజనకుఁడును, ఆద్యుఁడును, వర ప్రదాతయు, శూలపాణియు, సులభుఁడును, దయాసము ద్రుఁడును, జీవులాశ్రయించినచోఁ బాపములు హరించు వాఁడును, నద్వైతమూర్తి యునగు నా శివుని నే నెల్లప్పుడు నమస్కరించుచున్నాను.

అమలం కమలోద్భవగీతగుణం
శమదం సమదా సుర నాశకరమ్,
రమణీయరుచిం కమనీయ తనుం
నమ, సాంబశివం నతపాపహరమ్.

టీక. ఆమలం = స్వచ్ఛుఁడైనట్టియు, కమలోద్భవ = బ్రహ్మచే, గీత = కీర్తింపఁబడిన, గుణం = గుణములు గలవాఁడును, శమదం = ఇంద్రియ నిగ్రహప్రదుఁడును, సమదాసుర = మదముతోఁ గూడిన రాక్షసులకు, నాశకరం = వినాశకరుఁడైనట్టివాఁడును, రమణీయ = సుందరమైన, రుచిం = కాంతిగలవాఁడును, కమనీయ = కోరఁదగిన, తనుం = దేహముగలవాఁడును, నత = నమస్కరించెఁడివారి, పాపహరం = పాపముల హరించునట్టి, సాంబశివం = అర్థనారీశ్వరుఁడగు శివుని, నమ = నమస్కరింపుమా !

తా. ఓ మనసా! నీవు – నిర్మలుఁడును, బ్రహ్మాది దేవతాస్తూయ మానుఁడును, మనోనిగ్రహప్రదుఁడును, మదించిన రాక్షసుల మదమడంచినవాఁడును, సుందరమగు కాంతియు, స్వచ్ఛమై రమణీయ దేహముగల సాంబశివుని నమస్కరింపుము – నీ నమస్కారముచే నీ పాతకము లాతఁడడంచును.

శివం, శంకరం బంధురం సుందరేశం
నటేశం, గణేశం, గిరీశం, మహేశం,
దినేశేందునేత్రం సుగాత్రం మృడా నీ
పతిం శ్రీగిరీశం హృదా భావయామి.

టీక. శివం = మంగళకరుఁడును, శంకరం = సుఖప్రదుఁడును, బంధురం = ప్రేమయుక్తుఁడును, సుంద రేశం = సౌందర్యరాశియును, నటేశం = నట రాజైశెట్టియు, గణేశం = ప్రమథగణ ప్రభువైనట్టియు గిరీశం = కైలా సాధిపతియు, మ హేశమ్ = సర్వేశ్వగుడైనట్టియు, దినేనేందునేత్రం = సూర్యచంద్రుల కన్నులుగాఁ గలవాఁడును, సుగాత్రం = మంచి దేహము గలవాఁడును, మృడానీపతిం = పార్వతీపతియునగు, శ్రీగిరీశం = శ్రీశైలాధిపతియగు మల్లి కార్జునుని, హృదా = నామనస్సుచేత, భావయామి = తలఁచుచున్నాను.

తా. లోకమంగళప్రదుఁడును, సర్వసుఖంకరుఁడును, సుందరేశ, నటేశ, గణేశ, గిరీశ, మహేశాది నామములు ధరించిన వాఁడును, సూర్యచంద్రులఁ గన్నులుగాఁగలవాఁడును, మంచి దేహముతోఁగూడి పార్వతీప్రియుఁడైయున్న మల్లికార్జున స్వామిని నా మనసులోఁదలఁచుకొందును.

భృంగీచ్ఛానటనోత్కటః, కరిమదగ్రాహీ, స్ఫురన్మాధవా
హ్లాదో, నాయుదతో, మహసితవపుః, పంచేషుణా చాదృతః,
సత్పక్షః సుమనోవనేషు, స పునస్సాక్షాన్మదీయే మనో
రాజీవే, భ్రమరాధిపో విహరతాం శ్రీశైలవాసీ విభుః.

టీక. భృంగీచ్ఛానటనోత్కటః = భృంగియను ప్రమధగణనాయకుని లయానుసారము నాట్యముఁజేయు వేడ్కగలవాఁడును, కరిమవగ్రాహీ = గజేంద్రుని మదమడంచినవాఁడును, స్ఫురన్మాధవాహ్లాదః = ప్రకాశవంతుఁడగు విష్ణువున కాహ్లాదమిచ్చువాఁడును, నాదయుతః = ప్రణవ నాదముతోఁగూడినవాఁడును, మహాసితవపుః = మిక్కిలి తెల్లనగు శరీరము గలవాఁడును, పంచేషుణా చ = మన్మధునిచేత, ఆదృతః = ఆదరింపఁ బడినవాఁడును, సుమనోవనేషు = మంచిమనస్సుల నెడి వనములందు, సత్పక్షః = సదాశ్రయముగల పతంగమువంటివాఁడును, భ్రమరాధిపః = భ్రమరాంబానాథుఁడును, శ్రీశైలవాసీ = శ్రీగిరియందా వాసముగల, సః = ఆ, విభుఃపునః = ప్రభువగు మల్లికార్జున దేవుఁడయితే, సాక్షాత్ = ప్రత్యక్షముగ, మదీయే = నా సంబంధమైన, మనోరాజీవే = మనస్స సెడి కలువపూవునందు, విహరతాం విహారముఁజేయును గాక!

తా. భృంగి లయానుసారము నాట్యముఁ జేయువాఁడును, గజాసుర సంహారకుఁడును, విష్ణుమనోహ్లాదకుఁడును, ప్రణవ నాదప్రియుఁడును, ధవళాంగుఁడును, మన్మధునిచే నుతింపఁబడిన వాఁడును, సత్పురుష వృక్షపాతముగల శ్రీశైలవాసియైన భ్రమరాంబికాపతినా మనో రాజీవమున నుండుగాక!

సోమోత్తంస స్సుర పరిషదామేష జీవాతురీశః
పాశచ్ఛేత్తా పదయుగ జుషాం ఫుల్లమల్లీనికాశః,
ద్యేయో దేవః ప్రకటిత వధూరూపవామాత్మభాగః
శ్రీశైలాగ్రే కలితవసతి ర్విశ్వరక్షాధురీణః.

టీక. సోమోత్తంసః = చంద్రుఁడు శిరోభూషణ ముగఁ గలవాఁడును, సుర పరిషదాం = దేవ సంఘములకు, జీవాతుః = బ్రదుకుఁచెఱువుఁ జూపిన వాఁడును, ఏషః = ఈ ముందు భాగముననున్న, ఈశః = ఈశ్వరుఁడును (నియమనశీలుఁడు) పదయుగ = తన పాదద్వంద్వమును. జుషాం = ఆశ్రయించినవారలయొక్క, పాళచ్ఛేత్తా = సంసార పాశమును ద్రెంచువాఁడును, ఫుల్ల = వికసించిన, మళ్లీ = మల్లెపూలతో, నికాశః = సమానమైనవాఁడు, (తెల్లని దేహము గలవాఁడనుట) ప్రకటితే = స్పష్ట ఫఱచు చున్న, వనరూప= ఆఁడురూపము. వామ = ఎడమదగు, ఆత్మ భాగః = తన దేహభాగముఁ గలవాఁడును, శ్రీశైలాగే = శ్రీశైల శిఖరమున, కలితవసతిః = కల్పించుకొనిన నివాసముగలవాఁడును, విశ్వరక్షాధురీణః = ప్రపంచర క్షణ భారమునుగలిగిన, దేవః = మల్లి కార్జ·న దేవుఁడు, ధ్యేయః = ధ్యానగోచరుఁడగు గాక !

తా. చంద్ర శేఖరుఁడును, దేవసంఘములు కాధారుఁడును, తన చరణముల నాశ్రయించినవారి భవబంధచ్ఛేదకుఁడును, మల్లెపూలవలె తెల్లనికాంతిగల శరీరమును ధరించినవాఁడును, అర్ధనారీశ్వరుఁడైన మల్లికార్జున దేవుఁడు నా ధ్యానమున గోచరించుఁగాక!

ఏణం పాణౌ, శిరసి తరుణోల్లాస మేణాంక ఖండం
పార్శ్వే వామే వపుషి తరుణీం, దృక్షు కారుణ్యలీలామ్,
భూతిం ఫాలే, స్మితమపి ముఖే, గంగమంభః కపర్దే,
బిభ్రత్ప్రేమ్ణా, భువనమఖిలం శ్రీగిరీశస్స పాయాత్.

టీక. పాణౌ = చేతియందు, ఏణం = లేడిని; శిరసి = తలపైన, తరుణోల్లాసం = యౌవనముచేఁ బ్రకాశించు (అనఁగా సప్తమ్యష్టమినాఁటి) ఏణాంక ఖండం — చంద్రకళను; వామే = ఎడమదైన, పార్శ్వే = భాగ మందు (ప్రశ్కయందు) వపుషి = శరీరమున, తరుణీం – ఆఁడురూప మును; దృక్షు=చూపులందు, కారుణ్యలీలాం = దయాపిలాసమును; ఫాలే = నొసటియందు, భూతిం = ఓ భూతిని, ముఖే = వదనమందు, = స్మితూపి = చిఱునవ్వును, కపర్దే = జటాజూటమున, గాంగం = గంగ సంబంధమైన, ఆంభః = ఉదకమునఁ; బిభ్రత్ = ధరించునట్టి, సః = ఆ, శ్రీ గిరీశః = శ్రీగిరిప్రభువగు మల్లికార్జునుఁడు, ఆఖిలం = చరాచర రూపమగు, భువనం = విశ్వమును, పాయాత్ = రక్షించుఁగాక!

తా. హస్తమున లేడిని, తలపై బాలచంద్రుని, వామదేహమున నారిని, చూపులలో దయను, ఫాలమున విభూతిని ముఖమునఁజిఱునవ్వును, జటాజూటమున గంగోదకమ ను ధరించిన శ్రీశైలవాసుఁడు ప్రీతితో నీ విశ్వమంతటిని రక్షించుఁగాక !

శ్రీశైలే స్వర్ణశృంగే మణిగణరచితే కల్పవృషాళిశీతే
స్ఫీతే సౌవర్ణరత్నస్ఫురితనవగృహే దివ్యపీఠే శుభార్హే,
ఆసీనస్సోమచూడస్స కరుణనయన స్సాంగనస్స్మేరవక్త్రః
శంభుశ్శ్రీ భ్రామరీశః ప్రకటితవిభవో దేవతా సార్వభౌమః.

టీక. స్వర్ణశృంగే = బంగారు గోపురములుగల, శ్రీశైలే = శ్రీగిరియందు, మణిగణరచితే = మణిసముదాయముచే నిర్మింపఁబడినదియు, కల్పవృక్షాళిళీ తే = కల్పవృక్ష సమూహముతోఁ జల్లనైనట్టియు, స్ఫీతే = విశాలమైనట్టియు, సౌవర్ణరత్నస్ఫురిత = బంగారముతోను, రత్నములతోఁ బ్రకాశించు, సవగృహే = నూతనాలయమందు, శుభార్హే = మంగళో చితమైన, దివ్యపీఠే = శోభించు పీఠముపై, ఆసీనః = కూర్చున్నావాఁడును, సోమచూడః = చంద్రుని శిరముననుంచుకొనినవాఁడును, పకరణ నయనః = దయతోఁగూడిన నేత్రములుగలవాఁడును, సాంగనః = ఆఁడు దానితోఁగూడినవాఁడును, (అర్ధనారీశ్వరుఁడనులు) స్మేరవక్త్రః = నవ్వుచున్న ముఖముతో నున్నవాఁడును, శ్రీ భ్రామరీశః = మంగళ పతి యగు భ్రమరాంబకుఁ బతియును, దేవతాసార్వభౌమః = దేవతలలో సమ్రాట్టయిన, శంభుః = శివుఁడు, ప్రకటిత విధవః = తన వైభవ మును బ్రకాశింపఁ జేయుచుండెను.

తా. కనకగోపురములుగల శ్రీగిరియందు, కల్పవృక్షచ్ఛాయ విశాలమై, రత్నములు పొదివిన బంగరు కాంతులతో నొప్పు నాలయమన, మంగళాసనముపైఁ గూరుచుండి, పార్వతిని వామాంకమున నిడుకొని, దయా కటాక్షములఁ బఱపు దేవతా సార్వభౌముఁడైన ఆ భ్రమరాంబాపతి తనవైభ వము నాత్మీయులకఁ బ్రకటించుచుండెను.

యా యోగిబృంద హృదయాంబజ రాజహంసీ
మందస్మితస్తుతముఖీ మధుకైట భఘ్నీ,
విఘ్నాంధకార పట భేదపటీయసీ సా
మూర్తిః కరోతు కుతుకం భ్రమరాంబికాయాః.

టీశ. యా = ఏ భ్రమరాంబామూర్తి, యోగిబృంద = యోగీశ్వరసముదాయము యొక్క. హృదయాంబుజ = హృదయమను పద్మమందు. రాజహంసీ = రాజరాజ హంసాంగనయయ్యెనో, మందస్మిత = ఛిఱు, నవ్వుచే, స్తుశముఖీ = కొనియాడఁడ గిస మేముగలడ య్యెనో, మధుకైట భఘ్నీ = మధుకైటభాది రాక్షస విధ్వంసకారిణియో, విఘ్నాంధకార = విఘ్నముల నెడు చీఁకటి యొక్క, పట = సముదాయమును, భేదపటీయసీ = చీల్చివేయ సమర్థ రాలో, సా = ఆ, భ్రమరాంబికాయాః = భ్రమ రాంబాదేవియొక్క, మూర్తిః = స్వరూపము, కుతుకం = ఉల్లాస మును, శరోతు చేయఁ గాక!

తా. ఏ మూర్తిని యోగిబృందము హృదయాంబుజమున నిల్పెనో, ఎల్లప్పుడేమూర్తి చిఱునవ్వుమోముతో విలసిల్లు చుండునో, ఏమూర్తి మధుకైటభాది రాక్షస నిహంత్రియో, ఏమూర్తి విఘ్నాంధకార నిర్మూలన మొనర్చునో ఆభ్రమ రాంబాదేవియొక్క మూర్తిమా కుల్లాసమును గల్గించుఁగాక!

కస్తూరీ తిలకాంచితేందు విలసత్ప్రోద్భాసి ఫాలస్థలీం
కర్పూరద్రవ మిశ్రచూర్ణ ఖపురామోదోల్లస ద్వీటికామ్,
లోలాపాంగ తరంగితైరతి కృపాసారైర్నతా నందినీం
శ్రీశైలస్థలవాసినీం భగవతీం శ్రీమాతరం భావయే.

టీశ. కస్తూరీతిలక = కస్తురిబొట్టుతో, అంచిత = కూడి, ఇందు విలసత్ = చంద్రునితోఁ బ్రకాశించుచు, ప్రోద్భాసి = మిక్కిలి కాంతివంతమైన, = ఫాలభాగముగలదియు, కర్పూరద్రవ పచ్చ క ప్పుర పు ద్రవమాతో, మిశ్ర = కలిసిన, చూర్ణఖపురా= తుంగము స్తెలపొడితో, ఆమోద = పరిమళముతో, ఉల్లసత్ = ఉల్లాసమునుగొల్పెడి, వీటి కాం= తాఁబూలచర్వణము గలదియు, లోలాపాంగ తరంగితైః = చం చలములగు క్రీగటిప్రసారముల వెడి తరంగములతో గూడిన, (అతి) కృపాసా రైః = జమితమగు దయావర్షములచేత, నతానందినీం = సమస్యరించు భక్తుల కానందమిచ్చునదియు, శ్రీశైలస్థలవాసినీం = శ్రీశైల ప్రదేశమున శపించనట్టి, భగవతీం = షడ్గుణేశ్వర్యవంతురాలగు, శ్రీమాతరం = శ్రీమాతను (జగడంబను) భావయే = ధ్యానించుచున్నాను.

తా. కస్తూరీ తిలకమ తోను, చంద్రకళతో నొప్పగు నొగులు గలదియు, కర్పూరాది పరిమళవస్తు మిశ్రమగు తాంబూల చర్వణగలదియు, డయావర్షమున విలసిల్లు కటాక్ష ప్రసార ముల భ క్తులకానంద మొసఁగు శ్రీశైల వాసినియైన భ్రమ రాంబా తల్లిని, నా మనసులో ధ్యానించుచున్నాను.

రాజన్మత్తమరాళమందగమనాం రాజీవపత్రేక్షణాం
రాజీవప్రభవాదిదేవమకుటై రాజత్పదాంభోరుహామ్,
రాజీవాయతపత్రమండితకుచాం రాజాధిరాజేశ్వరీం
శ్రీశైలస్థలవాసినీం భగవతీం శ్రీమాతరం భావయే.

టీక. రాజత్ … గమనాం :- రాజత్ = ప్రకాశించెడి, మత్తమరాళ = మదించిన రాజహంసవలె, మందగమనాం = మొల్లనికులకు నాడకఁగల దియు, రాజీవపత్రేక్షణాం = పద్మపత్రములవలె విశాలమైనకన్నులుగల దియు, రాజీవప్రభవాది = బ్రహ్మ మొదలగు, దేవ = దేవతలయొక్క, మకుటైః = కిరీటములచే, రాజత్ పదాంభోరుహాం = ప్రకాశించు పాద పద్మములఁగలదియు, రాజీన = పద్మమువలె, ఆయత = వెడల్పయిన, పత్ర = మకరి కాపత్రములతో, మండిత = అలంకరింపఁబడిన, కుచాం = స్తనద్వయముగలదియు, రాజాధి రాజేశ్వరీ = రాజాధి రాజులకుఁగూడ రాజ్ఞియైన, శైలస్థలవాసినీం = శ్రీ శైలక్షేత్రనివాసియగు, శ్రీ మాతరం శ్రీమాతయను నామము ధరించి, భగవతీం = సద్గుణె శ్వర్యపన్నయగు భ్రమరాంబికను, భావయే = నా హృదయమునఁ దలఁచుచున్నాను.

తా. రాజహంసగమనయు, పద్మపత్రాయతాక్షియు, బ్రహ్మాది దేవతలు నమస్కరింపుచుండ వారి మణికిరీటములతో నలంకరింపఁబడిన పాదపద్మములు గలదియు, మకరికాపత్ర రచనగల నురోజభాగముతో శోభిల్లుచు రాజరాజేశ్వరీ, శ్రీమాతా, భగవతీయను నామములతో నొప్పారు శ్రీశైల భ్రమరాంబ నాత్మలో ధ్యానించుచున్నాను.

శ్రీనాథాదృతపాలితత్రిభువనాం శ్రీచక్రసంచారిణీం
గానాసక్తమనోజ్ఞయౌవనలసద్గంథర్వకన్యావృతామ్,
దీనానామతివేలభాగ్యజననీం దివ్యాంబరాలంకృతాం
శ్రీశైలస్థలవాసినీం భగవతీం శ్రీమాతరం భావయే.

టీశ. శ్రీనాథ = విష్ణువుచే ఆదృత = ఆదరింపఁబడి, పాలిత = పాలించిన త్రిభువనాం = మాల్లోకముగలడియు, శ్రీ చక్రసంచారిణీం = శ్రీచక్ర మందుఁ = దిరుగాడునదియు, గానాసక్త = సంగీతాసక్తిగల, మనోజ్ఞ యౌవన = మనోహరిమైన తరుణవయస్సుతో. లసత్ = ప్రకాశించెడి, గంధర్వకన్యా = గంధర్వకుమారికులతో, వృతాం = చుట్టుకొనఁబడినదియు, దీనానాం = దీనులగువారికి, అతివేల = హద్దుమీరిన, భాగ్య = సంపదను, జననీం = కల్గించునదియు, దివ్యాంబర = ప్రకాశించు వస్త్రమలతో, అలంకృతాం = అలంకరింపఁబడినదియు, శ్రీశైలస్థల వాసి = శ్రీ శైల క్షేత్రని వాసి : యైన, భగవతీం = పూజ్యురాలుగు, శ్రీమాతరం = శ్రీమద్య్రమరాంబికను, భావయే = తలఁచుచున్నాను.

తా. విష్ణ్వాది దేవ జ్యేష్ఠు లాదరించురీతి లోకరక్షణ మొనర్చు నదియా, శ్రీ చక్రనివాసినియై, చక్కఁగ గాన మొనర్చుచు యౌవనములోనున్న గంధర్వకన్యలతోఁ బరి వేష్టింపఁబడి, దీనులకు భాగ్యము లొడఁగూర్చెడి శ్రీశైలనివాసియగు శ్రీ మాతృమూర్తిని మనసులోఁదలఁచెద,

ఉభౌ దర్వీకుంభౌ మణికనకసంభావితగుణౌ
దధానా పాణిభ్యామమృతరసమృష్టాన్నకలితౌ,
కలాడ్యా కళ్యాణీ కలితసదనా శ్రీగిరిశిర
స్యసౌ భ్రామర్యంభా రచయతు మదిష్టార్థవిభవమ్.

టీక. మణిశనక సంభావిఠగుణా మణులతోను, బంగారముతోను తయారు గావింపఁబడిన క్రమాన్వయము) ఉభౌ రెండైన, దర్వీకుంభౌ తెడ్డును, పాత్రయును, ఆమృతరసమృష్టాన్న కలితే = ఆమృతర సమును – (దర్వితోను) అన్నమును (పాత్రతోను) లిగియున్న వానిని, భ్యాం = హ స్తద్వంద్వముచే, దధానా = ధరించునదియు, కలాఢ్యా = సర్వకళాసంపూర్ణురాలును, కల్యాణీ = మంగళాంగియు, శ్రీ గిరిశిరసి = శ్రీశైలశిఖరమున, కలితపదనా = ఆవాసమును గల్పించుకొనిన, అసౌ = ఈ; భ్రామర్యంబా = భ్రమరాంబ, మడిష్టార్థ విభవమ్ = నాకిష్టమైన సంపదను, రచయతు= కూర్చుఁగాక !

తా. మణులతోఁ గూర్చబడిన తెడ్డు నమృతముతో నింపి యొక్క చేతను, బంగరుపాత్రలో నన్నమును నింపుకొని వేటొక చేతను ధరించినదియు, చతుష్షష్టి కళలతో ఁగూడి నదియు, కల్యాణగాత్రియగు శ్రీ శైల భ్రమరాంబిక నా యభీష్ట భాగ్యము లొసఁగుఁగాక.